Η καρδιά της ιταλικής μόδας και κομψότητας. Η πρωτοπόρος του design και του στυλ. Η πρωτεύουσα του ιταλικού βορά και της απαράμιλλης αισθητικής. Κλισέ, μα και πραγματικότητες που υπογραμμίζουν αλλά δεν περιορίζουν τον μοναδικό χαρακτήρα του Μιλάνου. Διότι η πόλη των Σφόρτσα και της La Scala, εκτός από το μεγαλείο του Duomo και τη λάμψη της Galleria, πέρα από τα εντυπωσιακά καταστήματα του «Χρυσού Τετραγώνου» και την καλλιτεχνική ατμόσφαιρα της Brera, παράλληλα με τη γαλήνια, καταπράσινη έκταση του Parco Sempione, τον επιβλητικό όγκο του Castello Sforzesco και τη σικ ατμόσφαιρα των πολυάριθμων café, αποκαλύπτει και μια πλευρά πιο αυθεντική, ίσως λιγότερο λουστραρισμένη, αλλά σίγουρα ενδιαφέρουσα και με αξιοσημείωτες εμπειρίες για όσους αναζητούν το Μιλάνο πέρα από τη βιτρίνα.
Η κοντινή απόσταση της περιοχής Ticinese από την καρδιά του ιστορικού κέντρου, τα αλλεπάλληλα αξιοθέατα που συνθέτουν το προφίλ της και η προσπάθεια που καταβάλλεται για να διατηρήσει αυτή η πρώην συνοικία των τεχνιτών και των μικροεμπόρων το γνήσιο χαρακτήρα της, μας δίνουν κάθε λόγο να κατηφορίσουμε προς τα νότια του Μιλάνου, για μια βόλτα γεμάτη εκπλήξεις: ρωμαϊκά απομεινάρια και μεσαιωνικά κατάλοιπα ενσωματωμένα στον αστικό ιστό, παμπάλαιες βασιλικές με καλλιτεχνικούς θησαυρούς και το παλιό ποτάμιο λιμάνι, μπλέκονται με ζωηρά στέκια για όλες τις ώρες, σε μια ιστορική περιοχή που παίρνει το όνομά της από τον ποταμό Ticine, σφύζει από ζωή και μας συστήνει το λιγότερο προβλέψιμο Μιλάνο. Καθεμιά στάση με τον τρόπο της και όλες μαζί, αποζημιώνουν όποιον φτάσει ως εδώ είτε ακολουθώντας την κεντρική εμπορική αρτηρία Via Torino, είτε με κάποιο από τα παραδοσιακά κίτρινα τραμ που εξυπηρετούν τη περιοχή με αφετηρία το νότιο άκρο της Piazza Duomo
Colonne di San Lorenzo
Ένα απροσδόκητο θέαμα που προκαλεί δέος, οι Στήλες του Αγίου Λαυρεντίου, είναι το ιδανικό προοίμιο για να μπούμε στο πνεύμα της περιοχής, καθώς από τη μια συνιστούν ένα μνημείο άκρως υποβλητικό που δίνει την αίσθηση ότι ο χρόνος έχει σταματήσει, από την άλλη όμως το ιστορικό μεγαλείο τους συνυπάρχει φυσικά με την καθημερινότητα. Οι 16 συνεχόμενες κολώνες κορινθιακού ρυθμού που μας υποδέχονται στην περιοχή Ticinese, ανάγονται στη ρωμαϊκή εποχή οπότε και αποτελούσαν μέρος ενός ναού του 2ου–3ου αιώνα μ.Χ., ενώ τοποθετήθηκαν μπροστά από τη βασιλική του Αγίου Λαυρεντίου ήδη από τον 4ο αι., σχηματίζοντας έναν προθάλαμο που δεν υπάρχει πια. Την ημέρα αποκαλύπτουν το αρχαίο τους βάρος, το σούρουπο όμως η κιονοστοιχία μεταμορφώνεται σε ζωντανό σημείο συνάντησης, όπου φοιτητές, ντόπιοι και ταξιδιώτες κάθονται στη βάση της, κάνοντας σχέδια για το βράδυ και παρατηρώντας την πόλη να κινείται γύρω τους.
Basilica di San Lorenzo Maggiore
Μπορεί ο εντυπωσιακής κλίμακας ναός που χτίστηκε μεταξύ 355 και 357 σε ρυθμό βασιλικής και αφιερώθηκε στον μάρτυρα Λαυρέντιο, να υπέστη πολλαπλές τροποποιήσεις κατά τον Μεσαίωνα, ωστόσο δεν έχασε το χαρακτηριστικό οκταγωνικό σχήμα και τον υποβλητικό κυκλικό του πυρήνα. Η ύπαρξη ενός matroneum – εξώστη γυναικών – μαρτυρά ότι πρόκειται για μια από τις πρωτοχριστιανικές εκκλησίες του Μιλάνου, το ίδιο και οι παλαιοχριστιανικές τοξωτές στοές και οι ογκώδεις καμάρες της, ενώ τα παρεκκλήσια, κάποια από τα οποία προστέθηκαν μεταγενέστερα, συνθέτουν μια ιστορική αφήγηση που εκτείνεται από τη ρωμαϊκή εποχή έως το μπαρόκ, δημιουργώντας μια αίσθηση διαχρονικότητας, σαν να περπατά κανείς μέσα σε διαφορετικές εποχές ταυτόχρονα.
Κορυφαίο όλων, αυτό του Αγίου Ακυλίνου -Cappella di Sant’Aquilino- στα δεξιά της εισόδου, γνωστό και ως «Παρεκκλήσι της Βασίλισσας» προς τιμήν της Galla Placidia η οποία έπαιξε σημαντικό ρόλο στην ολοκλήρωση του έργου, εντυπωσιάζει με τα ρωμαϊκά μωσαϊκά του 4ου αι. που απεικονίζουν το Χριστό ανάμεσα στους Αποστόλους και μια ακόμη παλαιότερη σαρκοφάγο. Ένα επίπεδο κάτω από τον διακοσμημένο επίσης με μωσαϊκά όσο και με μάρμαρα ναό, εκτίθεται μέρος των δομικών υλικών που χρησιμοποιήθηκαν στην ανέγερσή του και πιθανότατα προέρχονται από ρωμαϊκό αμφιθέατρο της περιοχής. Το άγαλμα στην πλατεία μπροστά από την εκκλησία αποτελεί αντίγραφο αρχαίου και ανήκει στον αυτοκράτορα Κωνσταντίνο, τον πρώτο που ασπάστηκε το χριστιανισμό.
Parco delle Basiliche
Ανάλογα αρχαιολογικά κατάλοιπα με εκείνα στην κρύπτη της εκκλησίας, τμήματα ρωμαϊκών κτισμάτων, δρόμων και υποδομών, βρίσκονται πίσω από την αψίδα της Βασιλικής του Σαν Λορέντσο, στην Piazza Vetra και το Parco delle Basiliche. Το ανεπίσημο αυτό «αρχαιολογικό πάρκο» όπου τα παιδιά παίζουν κι οι Μιλανέζοι βγάζουν βόλτα τα σκυλιά τους, μας μεταφέρει στο ρωμαϊκό Mediolanum και στο σημείο όπου κατά την αρχαιότητα συγκεντρώνονταν τα νερά από τα αυλάκια πριν χυθούν στο δίκτυο των καναλιών της πόλης. Μην σας ξεγελά η γαλήνια όψη της πράσινης έκτασης: επί επτά αιώνες και ως το 1840, εδώ στήνονταν η κρεμάλα για τον απαγχονισμό των καταδίκων.
Porta Ticinese Medievale
Σαν ένας ήσυχος μάρτυρας της καθημερινότητας προσκυνητών, εμπόρων και ταξιδιωτών, η Porta Ticinese ένα ακόμη σημαντικό ορόσημο στο τοπίο της περιοχής, προσθέτει έναν μεσαιωνικό τόνο ανάμεσα στη ρωμαϊκή κληρονομιά και τη θρησκευτική μεγαλοπρέπεια της γειτονιάς, υπενθυμίζοντας ότι το Μιλάνο υπήρξε πάντα μια κομβική πόλη περασμάτων. Η αρχική πύλη του 12ου αιώνα σηματοδοτούσε το άνοιγμα προς τον νότο, το σημείο μετάβασης από την εντός των τειχών πόλη προς τη Λομβαρδία, τον ποταμό Τιτσίνο και τα εμπορικά δίκτυα που τροφοδότησαν την οικονομική και πολιτιστική ζωή του Μιλάνου, ενώ η ανασκευασμένη πύλη του 1861 που βλέπουμε σήμερα, γίνεται ένα ιδανικό φωτογραφικό κάδρο καθώς από κάτω της διέρχονται τα χαρακτηριστικά κίτρινα τραμ. Συμβολίζοντας το πέρασμα από την αρχαιότητα στον Μεσαίωνα, οδηγεί το βλέμμα και τα βήματά μας προς τη Basilica di Sant’Eustorgio, εκεί όπου η ιστορία του Μιλάνου αποκτά πνευματικό βάθος και διεθνή ακτινοβολία.
Basilica di Sant’ Eustorgio
Το ύψους 73 μέτρων κωδωνοστάσιό της, που χτίστηκε μεταξύ 1297 και 1309, είναι το ψηλότερο του Μιλάνου και κάνει τη βασιλική του Αγίου Ευστόργιου – έναν από τους αρχαιότερους και σπουδαιότερους ναούς του Μιλάνου- ευδιάκριτη από μακριά. Το αστέρι στην κορυφή του είναι το σύμβολο των Τριών Μάγων, οι οποίοι συνδέονται στενά με την εκκλησία που χτίστηκε πάνω στην Ticinensis, έναν από τους σημαντικότερους δρόμους που οδηγούσε στην Παβία, πρωτεύουσα του βασιλείου των Λομβαρδών. Πράγματι, στη Basilica di Sant’Eustorgio η παγκόσμια χριστιανική ιστορία συναντά εκείνη του Μιλάνου, αφού σύμφωνα με την παράδοση, εδώ φυλάχθηκαν για αιώνες τα λείψανα των Τριών Μάγων, τα οποία έφερε από την Ανατολή ο επίσκοπος Ευστόργιος τον 4ο αιώνα.
Το γεγονός αυτό κατέστησε το ναό σημαντικό προσκυνηματικό σταθμό, εντάσσοντάς τον σε ένα δίκτυο πίστης που ξεπερνούσε τα όρια της Ιταλίας. Η μεταφορά των λειψάνων στην Κολωνία τον 12ο αιώνα, καθόλου δεν μείωσε τη σπουδαιότητα της βασιλικής, η οποία πίσω από τη λιτή πρόσοψη από γυμνό τούβλο κρύβει μια σειρά καλλιτεχνικά αριστουργήματα, μια ακόμη επιβεβαίωση ότι παντού στην Ιταλία η πίστη συνομιλεί με την τέχνη. Το ύφος του San Eustorgio που ενσωματώνει στοιχεία ρομανικού και γοτθικού ρυθμού είναι προϊόν μιας σειράς αναστηλώσεων που πραγματοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια των αιώνων, ενώ ακόμη και τα ερείπια της πρώτης, πρώιμης χριστιανικής εκκλησίας είναι ορατά πίσω από την Αγία Τράπεζα. Καθένα δε από τα παρεκκλήσια, προσθέτει στη μεγαλοπρέπεια του ναού: στο Brivio των μέσων του 15ου αι. λάμπει το τρίπτυχο του Bergognone με την Παναγία και τον Ιησού Βρέφος, το Torriani που φέρει τα οικόσημα των Δουκών Visconti είναι διακοσμημένο με γοτθικές τοιχογραφίες του 1430 που εντυπωσιάζουν με τις λεπτομέρειες και τα απαλά τους χρώματα, εκείνες στο Visconti αναπαριστούν τους τέσσερις Ευαγγελιστές, ενώ στο παρεκκλήσι των Μάγων φυλάσσεται η σαρκοφάγος μέσα στην οποία θεωρείται ότι μεταφέρθηκαν τα λείψανά τους από την Κωνσταντινούπολη.
Κορυφαίο όλων, η Cappella Portinari, ένα από τα κομψότερα αναγεννησιακά παρεκκλήσια σε όλο το Μιλάνο, φιλοτεχνημένο κατά τα φλωρεντινά πρότυπα από τον Vincenzo Foppa, που αναπαριστώντας σκηνές από το βίο της Παναγίας και του Αγίου Πέτρου του Μάρτυρος στα εκπληκτικά fresco του 1486, προσδίδει στο San Eustorgio έναν χαρακτήρα βαθιά πνευματικό αλλά και ανθρώπινο. Μην παραλείψετε να δείτε και την πίσω όψη εξωτερικά, ώστε να θαυμάσετε τη σύνθετη αρχιτεκτονική δομή της βασιλικής που διατηρώντας με μια αρχαία παράδοση, αποτελεί την αφετηρία της πομπής που μεταφέρει κάθε νέο επίσκοπο του Μιλάνου στην πόλη.
Porta Ticinese Nuova
Αφήνοντας πίσω τα λαμπερά ιστορικά μνημεία, η εντυπωσιακή σιλουέτα της Porta Ticinese Nuova, μας υποδέχεται σε μια από τις πιο ζωηρές περιοχές του Μιλάνου. Σχεδιασμένη από τον Luigi Cagnola και ολοκληρωμένη το 1814, αποτελεί ένα εμβληματικό δείγμα νεοκλασικής αρχιτεκτονικής, εμπνευσμένης από τις ρωμαϊκές αψίδες του θριάμβου. Με τις αυστηρές αναλογίες και τις ιωνικές κολόνες της, σηματοδότησε το νέο πρόσωπο του Μιλάνου στην αυγή της σύγχρονης εποχής, λειτουργώντας λιγότερο ως αμυντική πύλη και περισσότερο ως συμβολική είσοδος στην πόλη. Το αρχικό της όνομα -Porta Marengo- τιμούσε τη νίκη του Ναπολέοντα στη μάχη του Μαρένγκο, ενώ το 1861 αφιερώθηκε επίσημα στην ενοποίηση της Ιταλίας, και με το νέο της όνομα που τη διαφοροποιεί αλλά και τη συνδέει με την κοντινή, μεσαιωνική πύλη, ενσαρκώνει την ιδέα του περάσματος όχι μόνο στον χώρο, αλλά και στην ιστορία.
Darsena
Η Darsena, το παλιό λιμάνι του Μιλάνου που ανασκάφηκε τον 12ο αιώνα, είναι σήμερα ένας ζωντανός τόπος συνάντησης, όπου στα νερά του αντικατοπτρίζεται η νεανική ενέργεια της πόλης. Κάποτε κομβικό εμπορικό σημείο, συνδεδεμένο με τα 50 χιλιομέτρων κανάλια της – τα λεγόμενα Navigli- μέσω των οποίων έγινε η διακίνηση μαρμάρου για τον καθεδρικό του Duomo, η Darsena απέκτησε έναν μποέμ, ανεπιτήδευτο και νεανικό χαρακτήρα μετά την αναγέννηση και την πεζοδρόμησή της από το 2015: πλέον τον τόνο δίνουν παγκάκια γεμάτα παρέες, ποδήλατα και skateboards, περιηγήσεις με πλοιάρια, live μουσικοί, μια υπαίθρια αγορά με vintage θησαυρούς και απογευματινό aperitivo δίπλα στο νερό.
Καθώς και εδώ το παρελθόν συναντά το παρόν με έναν τρόπο πραγματικά μοναδικό, η αυλαία της περιήγησης στην περιοχή Ticinese δεν κλείνει, αλλά ανοίγει για μια θεαματική «βραδινή παράσταση» με φόντο την ήρεμη επιφάνεια των καναλιών Naviglio Grande και Naviglio Pavese, σε στέκια όπως τα Mag Café, Pinch Spirits & Kitchen, BackDoor 43, Iter, Officina Milano, Rita & Cocktails και GinO12, που επιβεβαιώνουν ότι ακόμη και το απαστράπτον Μιλάνο διαθέτει μια πιο χαλαρή πλευρά.
Διαβάστε ακόμα:
Τα καλύτερα vintage shops του Μιλάνου -5 στάσεις για οικονομικό shopping με επώνυμα είδη
Oι κορυφαίες τζελατερίες του Μιλάνου
Το «salotto» του Μιλάνου: Το μεγαλοπρεπές Duomo, η κομψή πλατεία του και η εντυπωσιακή Galleria
