Η αγαπημένη μου γωνιά της Ελλάδας, αυτή που κουβαλάω στην καρδιά μου πάντα και αποτελεί για μένα κάτι πραγματικά ξεχωριστό, είναι η ανατολική Κρήτη, ένας τόπος όπου η άγρια ομορφιά της φύσης συναντά την αυθεντική κρητική ψυχή.
Στη Σητεία, την ανατολικότερη πόλη της Κρήτης απ’ όπου και κατάγομαι, ο χρόνος μοιάζει να κυλά πιο ήρεμα και η θάλασσα σου δίνει την αίσθηση ότι αγκαλιάζει τη γη και την περιβάλλει με μια σπάνια γαλήνη. Γύρω από το απείρου κάλλους λιμάνι της, θα δεις ανθρώπους να γλεντούν, τρωγοπίνοντας, λέγοντας ιστορίες και μαντινάδες. Στη Σητεία, περιδιαβαίνοντάς την, θα ακούς συνεχώς μουσικές από βιολιά και λαούτα και θα βιώσεις την εμπειρία μιας πόλης που «πλημμυρίζει», χάρη στην αύρα και την τη ζωντάνια των ανθρώπων της, από τραγούδια και πειράγματα.
Η Καζάρμα, το επιβλητικό της κάστρο, δεσπόζει ως μοναδικό τοπόσημο, αγέρωχα πάνω από την πόλη, αφηγούμενο αιώνες ιστορίας. Η ρακή, ίσως η καλύτερη στην Κρήτη, ρέει άφθονη, συνοδεύοντας τις παρέες και συμπορευόμενη με τη ρομαντική διάθεση ντόπιων και επισκεπτών. Λίγο πιο πέρα, δέκα και κάτι χιλιόμετρα μακριά, η ιστορική και ξακουστή Μονή Τοπλού στέκει εντυπωσιακή και μεγαλοπρεπής, θυμίζοντας αλλά και επισημαίνοντας την πνευματική και ιστορική παράδοση του τόπου. Στο καφενεδάκι της Μονής μπορεί κανείς να ξαποστάσει και να απολαύσει τη φιλοξενία και τους υπέροχους μεζέδες.
Οι παραλίες της ευρύτερης περιοχής είναι μοναδικές. Η Ερημούπολη γοητεύει με την άγρια ομορφιά του τοπίου και την ηρεμία που αγκαλιάζει τα πέτρινα κατάλοιπά της. Ανάμεσα στα αρχαία ερείπια, η ιστορία ζωντανεύει, θυμίζοντας το μεγαλείο μιας άλλης εποχής. Στο φοινικόδασος του Βάι, η εξωτική ομορφιά σε ταξιδεύει μακριά, ενώ στον Κουρεμένο ο αέρας και το απέραντο γαλάζιο δημιουργούν το ιδανικό σκηνικό για ξεγνοιασιά. Αυτή η παραλία του Κουρεμένου αποτελεί παγκόσμιο προορισμό για windsurfers, χάρη στους δυνατούς ανέμους της. Με φόντο το ατέλειωτο μπλε της θάλασσας και το άγριο κρητικό τοπίο, προσελκύει λάτρεις της αδρεναλίνης από κάθε γωνιά του κόσμου. Υπάρχει επίσης η ήρεμη γοητεία της παραλίας της Χιώνας αλλά και τα κρυστάλλινα νερά του Ξερόκαμπου, ακτές κι αυτές που, με τη σειρά τους, συμπληρώνουν ένα τοπίο ακτογραμμών αυθεντικό και σχεδόν ανέγγιχτο.
Τα βουνά της Σητείας, από την άλλη, άγρια και αυθεντικά, με τις γυμνές κορυφές και τις απόκρημνες πλαγιές τους να αγκαλιάζουν τη γη και τη θάλασσα. Ξεχωρίζει το Φαράγγι του Ρίχτη, ένας μικρός φυσικός παράδεισος, με τρεχούμενα νερά, καταρράκτη και πλούσια βλάστηση, που προσφέρει μια μοναδική εμπειρία μέσα στη φύση.
Πέρα όμως από τη φυσική ομορφιά, η ανατολική Κρήτη ξεχωρίζει για τη γαστρονομία της. Το τοπικό ελαιόλαδο, τα άγρια χόρτα, τα παραδοσιακά τυριά και τα φρέσκα ψάρια συνθέτουν μια κουζίνα λιτή αλλά γεμάτη γεύση. Τα παραδοσιακά σητειακά γλυκά μοσχοβολούν μέλι και κανέλα, κουβαλώντας τη γεύση και τη θαλπωρή της κρητικής φιλοξενίας. Ξεχωρίζουν οι μυζηθρόπιτες, τα καλιτσούνια, τα σταφιδωτά και τα ξεροτήγανα, όλα δημιουργίες με απλά υλικά που μεταμορφώνονται, ωστόσο, σε αυθεντικές, γλυκές μνήμες αυτού του τόπου.
Και τι να πει κανείς για τις διάσπαρτες ταβέρνες και τα εστιατόρια που απλώνονται σε όλη την περιοχή, που σέβονται τον επισκέπτη, προσφέρουν γνήσιες σητειακές γεύσεις δίπλα στο κύμα και όχι μόνο, και προτείνουν πολλές φορές στα πιάτα τους δημιουργικές πινελιές, με προσήλωση ωστόσο και σεβασμό στην κρητική παράδοση. «Ζορμπάς», «Οινωδείο», «Στην υγειά μας» και «Sitia Beach» στη Σητεία, «Χιώνα-Αμανάκης» στη Χιώνα, «Grandes» στον Κουρεμένο, «Στραβοδοξάρι» στο Σταυροχώρι και «Liviko View» στον Ξερόκαμπο είναι, ενδεικτικά, μέρη για φαγητό που συνδυάζουν τη νοστιμιά, την ποιότητα και την ποικιλία.
Ο τόπος αυτός κουβαλά βαριά πολιτιστική κληρονομιά. Από τα τοπικά πανηγύρια, με τη λύρα, τα λαούτα και τα βιολιά να πρωταγωνιστούν, μέχρι τη λογοτεχνία, η ανατολική Κρήτη διατηρεί ζωντανή, στο πέρασμα των χρόνων, την ταυτότητά της. Εμβληματικό παράδειγμα αποτελεί ο «Ερωτόκριτος» του Κρητικού ποιητή Βιτσέντζου Κορνάρου, ένα έργο που αποτυπώνει τη δύναμη της αγάπης, της τιμής και της κρητικής ψυχής. Αυτός ο ατελείωτα ρομαντικός ποιητής έγραψε το συγκεκριμένο αριστούργημα, το οποίο διδάσκεται παγκοσμίως και θεωρείται μία από τις κορυφαίες στιγμές της ελληνικής λυρικής και παραδοσιακής ποίησης.
Η Σητεία και η ανατολική Κρήτη γνώρισαν ακμή ήδη από τη μινωική εποχή, με πόλεις που άνθισαν μέσα από το εμπόριο και τις θαλάσσιες επαφές τους. Στα βυζαντινά χρόνια, ναοί και οχυρώσεις εδραίωσαν την πνευματική και αμυντική ταυτότητα του τόπου. Σήμερα, η σύγχρονη Σητεία συνεχίζει αυτή τη διαδρομή στον χρόνο, συνδυάζοντας την ιστορική της κληρονομιά με τη ζωντανή παράδοση, τη φιλοξενία και το αυθεντικό κρητικό της πρόσωπο.
Η ανατολική Κρήτη είναι μια αγκαλιά, μια εμπειρία ζωής, ένας τόπος που σε γεμίζει εικόνες, αρώματα και συναισθήματα που δύσκολα ξεχνιούνται. Πώς γίνεται να μην τη λατρεύω και να μην είμαι περήφανος για την καταγωγή μου; Είναι ο τόπος μου!
*Ο Γιάννης Σαββιδάκης είναι τραγουδιστής, συνθέτης, στιχουργός και ηθοποιός.
Διαβάστε ακόμα:
Οδοιπορικό στην ανατολική Κρήτη: Παραλίες με φοίνικες και τοπία γεμάτα ελαιόδεντρα
Στη λίμνη Κουρνά αντανακλάται όλη η σπάνια ομορφιά της Κρήτης
