Ο νομός Λασιθίου, ο ανατολικότερος νομός της Κρήτης, είναι μια πολύ ιδιαίτερη περιοχή που, παρά το άγριο τοπίο της, φιλοξενεί μερικές από τις πιο ενδιαφέρουσες δραστηριότητες που μπορεί να απολαύσει ένας επισκέπτης στο νησί. Συνδυάζοντας την άγρια φυσική ομορφιά με τα μοναδικά τοπικά προϊόντα και τις γεύσεις, το Λασίθι χαρίζει στους ταξιδιώτες αξέχαστες εμπειρίες που λίγοι προορισμοί μπορούν να προσφέρουν.
Windsurfing στην παραλία Κουρεμένος
Η παραλία του Κουρεμένου, η μεγαλύτερη στην περιοχή του Παλαικάστρου και της Σητείας με μήκος που ξεπερνά το 1,5 χιλιόμετρο, οριοθετείται στα νότια από τον λόφο Καστρί και στα ανατολικά από το ακρωτήριο Πλάκα. Γεμάτη με ψιλή, καφετιά άμμο, αποτελεί ιδανικό σημείο για windsurfing. Δεν είναι καθόλου τυχαίο ότι το 2009 είχαν διεξαχθεί εκεί επίσημοι αγώνες του αθλήματος, ενώ το ίδιο σημείο ενδείκνυται για όλα τα επίπεδα windsurfing, ακόμη και για αρχάριους
Ιππασία
Ιδανική για οικογένειες, παρέες, ζευγάρια και μεμονωμένους επισκέπτες, η ιππασία στην ανατολική Κρήτη είναι μια από τις πιο γοητευτικές δραστηριότητες στο νησί. Μαζί με εξειδικευμένους συνοδούς, οι αναβάτες έχουν τη δυνατότητα να προσαρμόσουν τη διαδρομή στο επίπεδο, στον χρόνο και στις ικανότητές τους, εξερευνώντας παράλληλα αρχαία μονοπάτια, μεσαιωνικά μοναστήρια και οροπέδια γεμάτα κρητικά βότανα. Μέσω της ιππασίας στην Περιφερειακή Ενότητα Λασιθίου, οι επισκέπτες μπορούν να γνωρίσουν σε βάθος τα λεκανοπέδια της Φουρνής, της Νεάπολης, του Συρμέσου και του Κεράμου.
Αναρρίχηση στην Πέζα
Το αναρριχητικό πεδίο της Πέζας αποτελείται από τέσσερις βράχους: τον Μίνωα, τον Τάλω, τον Ιστρώνα και τον Πάνα. Βρίσκεται 12 χιλιόμετρα ανατολικά από τον Άγιο Νικόλαο και πρόκειται για ένα σημαντικό πεδίο για την αθλητική αναρρίχηση στην Κρήτη. Το θετικό στοιχείο του πεδίου είναι πως ο προσανατολισμός των βράχων δίνει τη δυνατότητα στον αναρριχητή να σκαρφαλώνει καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας και όλο τον χρόνο σε ασφαλείς συνθήκες, ενώ η καταπληκτική θέα προς τον κόλπο του Μιραμπέλλου και τις κορυφές του Λασιθίου προσδίδει στο σημείο σπάνια φυσική αξία.
Ελαιογευσία
Η δοκιμή ελαιολάδου προσφέρει στους επισκέπτες τη δυνατότητα να γνωρίσουν την ελαιοκομική κουλτούρα της Κρήτης και να γευτούν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του τοπικού «υγρού χρυσού». Η εμπειρία περιλαμβάνει συζητήσεις για την ιστορία της ελαιοκομίας στο νησί, αλλά και για όλους εκείνους τους παράγοντες που επηρεάζουν την ποιότητα του εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου. Οι δοκιμές πραγματοποιούνται σε επιλεγμένα σημεία στον νομό Λασιθίου, ενώ αρκετές φορές η διαδικασία ολοκληρώνεται με τη δοκιμή παραδοσιακών κρητικών εδεσμάτων.
Πασχαλινά Ζυμώματα
Αν ένας επισκέπτης βρεθεί στο Λασίθι κατά την περίοδο του Πάσχα, μία από τις πιο αυθεντικές γευστικές εμπειρίες που μπορεί να ζήσει είναι τα πασχαλινά ζυμώματα. Φρέσκα παρασκευάσματα φτιαγμένα με αγνά υλικά και παραδοσιακές τεχνικές συμπυκνώνουν στο έπακρο την κρητική παράδοση. Τα ξακουστά λασιθιώτικα καλιτσούνια (λυχναράκια) και τα μυρωδάτα τσουρέκια είναι μόνο μερικά από τα παραδοσιακά καλοπιάσματα που μπορεί κανείς να δοκιμάσει στην ευρύτερη περιοχή
Αλιευτικός τουρισμός
Μία από τις πιο βιωματικές εμπειρίες που μπορεί να ζήσει ένας επισκέπτης στο Λασίθι είναι το ψάρεμα. Παρά τις αντικειμενικές δυσκολίες της δημοφιλούς αυτής δραστηριότητας, οι οποίες έγκεινται κυρίως στις καιρικές συνθήκες, ο αλιευτικός τουρισμός φέρνει τους ταξιδιώτες σε επαφή με τα παραδοσιακά επαγγέλματα της θάλασσας. Παράλληλα, τους δίνει τη δυνατότητα να γνωρίσουν σε βάθος την τοπική κουλτούρα και να δοκιμάσουν την αυθεντική γαστρονομία του τόπου, απολαμβάνοντας τα ψάρια που οι ίδιοι ψάρεψαν.
Φαράγγια Λασιθίου
Επιβλητικά, γεμάτα κρυφές οάσεις, απότομους γκρεμούς και καταρράκτες, τα φαράγγια του Λασιθίου είναι από τα πιο συναρπαστικά και ανεξερεύνητα φυσικά αξιοθέατα της Κρήτης. Με απότομες πλαγιές, καλά χαραγμένα μονοπάτια και σπάνια είδη χλωρίδας και πανίδας, αποδεικνύουν πως η γεωμορφολογία του νησιού είναι κάτι παραπάνω από δυναμική. Παράλληλα, προσφέρουν στους επισκέπτες μοναδικά τοπία τεράστιας οικολογικής και πολιτισμικής αξίας που δύσκολα συναντώνται αλλού.
Φαράγγι του Ρίχτη
Το φαράγγι του Ρίχτη βρίσκεται στα βόρεια του νομού Λασιθίου και αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα της Κρήτης. Ξεκινώντας από το χωριό Έξω Μουλιανά, το μήκους 2,9 χλμ. φαράγγι, που ξεχωρίζει για την πυκνή πράσινη βλάστησή του, καταλήγει στην παραλία του Ρίχτη στις ακτές του Κρητικού πελάγους. Σημαντικό χαρακτηριστικό του είναι πως έχει νερό όλο τον χρόνο, καθώς στο εσωτερικό του συναντώνται δύο ρέματα που δεν στερεύουν ποτέ. Αντίστοιχα εντυπωσιακός είναι και ο καταρράκτης στο μέσο της διαδρομής, όπου οι επισκέπτες μπορούν επίσης να θαυμάσουν παλιούς νερόμυλους, αλλά και το θρυλικό γεφύρι του Λαχανά.
Φαράγγι της Σαρακίνας
Το φαράγγι της Σαρακίνας βρίσκεται λίγα μέτρα έξω από το χωριό Μύθοι και σε μικρή απόσταση από το παραλιακό χωριό Μύρτος. Θεωρείται ένα από τα ομορφότερα της Κρήτης χάρη στη συνεχή ροή νερού όλο τον χρόνο. Το διασχίζει ο Κρυοπόταμος, ενώ φαίνεται πως απέκτησε το όνομά του από τους Σαρακηνούς κατακτητές που σάρωσαν τη Μεσόγειο κατά τον 9ο αιώνα. Μέσα από μια διαδρομή μήκους ενάμισι χιλιομέτρου, οι επισκέπτες έχουν τη δυνατότητα να ανακαλύψουν εκπληκτικά βραχώδη τοιχώματα, μικρές λιμνούλες και περάσματα με φυσικές γέφυρες που έχουν δημιουργηθεί μετά από εκατομμύρια χρόνια φυσικών διεργασιών. Σε δύσκολα σημεία της διαδρομής, έχουν λαξευτεί σκαλοπάτια προς διευκόλυνση των πεζοπόρων.
Φαράγγι του Χα
Γνωστό ως ένα από τα πιο δύσβατα και άγρια της Ευρώπης, το φαράγγι του Χα, με τη σχεδόν κάθετη είσοδό του, αποτελεί ένα μοναδικό μνημείο της φύσης στο Λασίθι. Έχοντας συμπεριληφθεί στα δέκα ομορφότερα του ευρωπαϊκού ηπειρωτικού χώρου, ξεχωρίζει για τις απότομες πλαγιές του και τις ιδιαίτερα απαιτητικές τεχνικές κατάβασης (canyoning) που επιβάλλουν τη χρήση ειδικού εξοπλισμού από έμπειρους επαγγελματίες. Το εσωτερικό του αποτελεί καταφύγιο για σπάνια είδη χλωρίδας και πανίδας, ενώ εντυπωσιάζει ο μεγαλοπρεπής καταρράκτης των 215 μέτρων που δεσπόζει στο σημείο.
Φαράγγι Κριτσάς
Το φαράγγι της Κριτσάς ξεκινάει κοντά από το ομώνυμο χωριό, σχεδόν 10 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά του Αγίου Νικολάου, και καταλήγει στην περιοχή των Ταπών. Εύκολα προσβάσιμο, με μια εντυπωσιακή είσοδο που δημιουργείται από το σχίσιμο του βουνού, ξεχωρίζει για τα πολύ στενά σημεία του, τα οποία μπορεί να φτάσουν σε πλάτος μόλις το ενάμισι μέτρο. Γενικά, η επίσκεψη στο φαράγγι συνιστάται μόνο κατά τις ξηρές περιόδους, διότι μετά από έντονες βροχοπτώσεις ορισμένα περάσματα πλημμυρίζουν, καθιστώντας τη διαδρομή επικίνδυνη.
Φαράγγι του Χαυγά (Οροπέδιο Λασιθίου)
Ένα από τα πιο εντυπωσιακά της περιοχής, το φαράγγι του Χαυγά σχηματίζεται ανάμεσα στα υψώματα Καθάριος Λάκκος και Καθάρια Κεφάλα της Δίκτης. Έχοντας πάρει το όνομά του από τον Χαυγά ποταμό που το διασχίζει, το φαράγγι έχει συνολικό μήκος περίπου 4 χιλιόμετρα και ξεχωρίζει για την πανέμορφη λίμνη του Νεραϊδόκολυμπου, στη βάση ενός μικρού καταρράκτη. Εξαιτίας των τεχνικών δυσκολιών που παρουσιάζει η διάσχισή του, είναι από τα λιγότερο επισκέψιμα του νομού, γεγονός που βοήθησε να διατηρηθεί ανέπαφο το ευαίσθητο οικοσύστημά του.
Βουνά -Καταφύγια Λασιθίου
Ακριτικό, άγνωστο και ανεξερεύνητο, το Λασίθι είναι χωρίς αμφιβολία ένα από τα πιο ενδιαφέροντα σημεία της Κρήτης. Φαράγγια, οροπέδια, βουνά και άγρια φύση συνθέτουν το σκηνικό σε μία από τις πιο μοναδικές γωνιές της Ελλάδας που προσφέρει αξέχαστες αναμνήσεις και εμπειρίες σε κάθε επισκέπτη. Από άγριες βουνοκορφές μέχρι απόκρημνα φαράγγια, το Λασίθι είναι γεμάτο φυσικές ομορφιές που δύσκολα απαντώνται αλλού.
Δίκτη
Η οροσειρά της Δίκτης, επίσης γνωστή ως Λασιθιώτικα Βουνά, εκτείνεται στα σύνορα των νομών Ηρακλείου και Λασιθίου. Είναι η ανατολικότερη οροσειρά της Ελλάδας με τόσο μεγάλο υψόμετρο, καθώς η ψηλότερη κορυφή της, το Σπαθί, αγγίζει τα 2.148 μέτρα. Στο κέντρο του ορεινού όγκου, σε υψόμετρο 850 μέτρων, σχηματίζεται το Οροπέδιο Λασιθίου, ένα από τα πιο διάσημα της Κρήτης, όπου οι ταξιδιώτες μπορούν να επισκεφθούν και το Δικταίο Άντρο. Την οροσειρά διασχίζουν πολλά φαράγγια, με γνωστότερα τον Χαυγά, τη Σαρακίνα, τον Αδριανό και την Κριτσά.
Σελένα
Το όρος Σελένα βρίσκεται στη βορειοανατολική πλευρά του Οροπεδίου Λασιθίου και, αν και δεν είναι το ψηλότερο βουνό στην Κρήτη, προσφέρει μια ασυναγώνιστη θέα που, εφόσον οι καιρικές συνθήκες το επιτρέπουν, εκτείνεται μέχρι και τη Σαντορίνη. Το βουνό φτάνει σε ύψος τα 1.559 μέτρα. Στην κορυφή του διακρίνονται τα ερείπια πολυβολείου και σημείου επιτήρησης του Β’ Παγκόσμιου Πόλεμου, τα οποία, σύμφωνα με τις μαρτυρίες των ντόπιων, κατασκευάστηκαν από τους Γερμανούς με σκοπό τον έλεγχο των γύρω περασμάτων και της ευρύτερης περιοχής.
Οροπέδιο Καθαρού
Το Οροπέδιο Καθαρού, 26 χιλιόμετρα νότια του Αγίου Νικολάου και 16 χιλιόμετρα δυτικά της Κριτσάς, βρίσκεται στα Λασιθιώτικα Όρη σε υψόμετρο 1.150 μέτρων, στη σκιά της κορυφής Λάζαρος. Αν και είναι αρκετά αραιοκατοικημένο με ελάχιστες αγροικίες, το οροπέδιο είναι γνωστό για τις καλλιέργειες πατάτας, μήλων και αμπελιών που συντηρούνται από τους κατοίκους της Κριτσάς. Τα νερά του οροπεδίου μεταφέρονται μέσω του φαραγγιού του Χαυγά στο Οροπέδιο Λασιθίου, ενώ στο δρόμο προς το Σελάκανο βρίσκεται το γραφικό εκκλησάκι του Αφέντη Χριστού.
Καταφύγιο Στρόβιλι
Το καταφύγιο του ΕΟΣ Λασιθίου βρίσκεται στη θέση Στροβίλι, σε υψόμετρο 1.358 μέτρων, πάνω από το οροπέδιο Λιμνάκαρο της οροσειράς Δίκτης. Μετά από δίωρη πεζοπορία από τον Αβρακόντε ακολουθώντας το ευρωπαϊκό μονοπάτι Ε4, οι επισκέπτες φτάνουν στο καταφύγιο, ενώ από αυτό το σημείο μπορούν να ακολουθήσουν τη διαδρομή μέχρι τις κορυφές Σπαθί, Ψαρή Μαδάρα και Αφέντης Χριστός, καθώς και μέχρι το Σελάκανο.
Όρος Όρνο
Με ψηλότερη κορυφή το Σπαθί στα 1.238 μέτρα, το όρος Ορνό βρίσκεται στην επαρχία Σητείας, περιλαμβάνει την περιοχή του Καψά στα δυτικά, ενώ στα νότια χωρίζεται από τον ορεινό όγκο της Θρυπτής. Αν και δεν έχει πολύ ψηλές κορυφές, διακρίνεται για τους απότομους γκρεμούς και τα φαράγγια του, τα οποία αποτελούν σημαντικά καταφύγια άγριας ζωής στην ευρύτερη περιοχή του Λασιθίου. Τα πιο γνωστά από αυτά είναι του Τσιγκούνη, του Ρίχτη και του Κουδουμή.
Εθνικά Πάρκα
Γεωπάρκο Σητείας
Το Γεωπάρκο Σητείας, με έκταση 517 τετραγωνικά χιλιόμετρα, εκτείνεται από το ακρωτήριο Κάβο Σίδερο ως τις ακτές της Ζάκρου στα ανατολικά, ενώ εντάχθηκε το 2015 στον κατάλογο των Παγκόσμιων Γεωπάρκων της UNESCO. Βρίσκεται στο ανατολικότερο άκρο της Κρήτης, περιλαμβάνοντας μια τεράστια γκάμα απολιθωμάτων θηλαστικών από την εποχή του Πλειστόκαινου, και ξεχωρίζει για το εκτεταμένο δίκτυο σπηλαίων με περισσότερα από 170 σπήλαια και φαράγγια. Αυτός ο πλούτος θαλάσσιων και χερσαίων θηλαστικών αποτελεί σημαντικό πόλο έλξης για όσους θέλουν να γνωρίσουν τη γεωλογική ιστορία της Κρήτης, ενώ αξίζει να αναφερθεί πως στο γεωπάρκο λειτουργεί και ξεχωριστό Κέντρο Ενημέρωσης.
Μονοπάτια Λασιθίου
Φαράγγι των Νεκρών (Ζάκρος)
Το Φαράγγι της Ζάκρου: Ένα μυστηριώδες ταξίδι στην ιστορία της Κρήτης
Στην ανατολική άκρη της Κρήτης, κοντά στο γραφικό χωριό Ζάκρος, βρίσκεται ένα από τα πιο εντυπωσιακά και ιστορικά φαράγγια του νησιού: το Φαράγγι της Ζάκρου, γνωστό και ως Φαράγγι των Νεκρών. Αυτή η μοναδική πεζοπορική διαδρομή προσφέρει στους επισκέπτες μια συναρπαστική εμπειρία που συνδυάζει τη φυσική ομορφιά με την αρχαία ιστορία. Η ονομασία αυτή προέρχεται από την αρχαία μινωική πρακτική ταφής των νεκρών σε σπηλιές στα απόκρημνα τοιχώματά του. Το συγκεκριμένο έθιμο προσδίδει στο τοπίο μια μυστηριώδη ατμόσφαιρα και μια άμεση σύνδεση με το μακρινό παρελθόν της Κρήτης. Το μονοπάτι που διασχίζει τη χαράδρα αποτελεί μέρος του Ευρωπαϊκού Μονοπατιού Ε4, ενός διεθνούς δικτύου που ξεκινά από την Πορτογαλία και διασχίζει την Ευρώπη μέχρι το νησί. Η πεζοπορία εδώ θεωρείται σχετικά εύκολη, καθιστώντας την προσιτή ακόμη και σε λιγότερο έμπειρους πεζοπόρους.
Η διαδρομή προσφέρει εντυπωσιακές εικόνες φυσικής ομορφιάς. Τεράστια βράχια με αρχαίες σπηλιές, πλατάνια και μια ποικιλία από αρωματικούς θάμνους όπως σκίνα, πικροδάφνες και λεβάντες συνθέτουν ένα μαγευτικό σκηνικό. Η χλωρίδα της περιοχής είναι χαρακτηριστική της κρητικής υπαίθρου, με τη χαμηλή βλάστηση να κυριαρχεί. Στο τέλος της διαδρομής, οι πεζοπόροι ανταμείβονται με την ανακάλυψη του Μινωικού Ανακτόρου της Ζάκρου, του τέταρτου μεγαλύτερου στην Κρήτη. Αυτός ο αρχαιολογικός χώρος προσφέρει μια μοναδική ματιά στον πλούσιο μινωικό πολιτισμό και την εμπορική σημασία της περιοχής κατά την αρχαιότητα.
Η εμπειρία ολοκληρώνεται με την άφιξη στην παραλία της Κάτω Ζάκρου, όπου οι επισκέπτες μπορούν να απολαύσουν ένα αναζωογονητικό μπάνιο στα κρυστάλλινα νερά του Καρπάθιου πελάγους και να γευτούν τοπικές λιχουδιές στα παραθαλάσσια ταβερνάκια. Το Φαράγγι των Νεκρών προσφέρει μια μοναδική εμπειρία που συνδυάζει τη φύση, την αρχαία ιστορία και την παραδοσιακή κρητική φιλοξενία. Είναι ένα ταξίδι στο χρόνο, μια βόλτα στη φύση και μια βουτιά στον πολιτισμό της Κρήτης, όλα σε μία μόνο διαδρομή.
Το μονοπάτι στη Δίκτη
Το Δικταίο Άντρο: Ένας μυθικός περίπατος στη γενέτειρα του Δία
Στην ανατολική Κρήτη, λίγα χιλιόμετρα από το γραφικό χωριό Ψυχρό, βρίσκεται μία από τις πιο εμβληματικές και μυθικές τοποθεσίες του νησιού: το Δικταίο Άντρο. Αυτή η σύντομη αλλά μαγευτική κυκλική διαδρομή προσφέρει στους επισκέπτες μια μοναδική ευκαιρία να περπατήσουν στα χνάρια των αρχαίων μύθων και να εξερευνήσουν το σπήλαιο όπου, σύμφωνα με τη μυθολογία, γεννήθηκε ο Δίας. Η πεζοπορία ξεκινά από τον χώρο στάθμευσης του Δικταίου Άντρου, σε υψόμετρο 861 μέτρων. Από εδώ, οι περιπατητές έχουν δύο επιλογές για να φτάσουν στο σπήλαιο:
Το βόρειο μονοπάτι: Πιο σύντομο αλλά πιο τραχύ, προσφέρει μια πιο άμεση διαδρομή για τους πιο έμπειρους πεζοπόρους.
Το νότιο μονοπάτι: Πιο ομαλό και πλακόστρωτο, είναι ιδανικό για όσους προτιμούν μια πιο άνετη ανάβαση, αν και λίγο μεγαλύτερη σε απόσταση.
Καθώς ανεβαίνουν, οι επισκέπτες απολαμβάνουν μαγευτική θέα στο Οροπέδιο Λασιθίου, ένα από τα πιο εύφορα και γραφικά τοπία του νησιού. Η διαδρομή, αν και σύντομη (περίπου 25 λεπτά συνολικά), προσφέρει μια εντυπωσιακή ποικιλία τοπίων, από βραχώδεις πλαγιές μέχρι πυκνή μεσογειακή βλάστηση. Το αποκορύφωμα της διαδρομής είναι, φυσικά, το ίδιο το Δικταίο Άντρο, που βρίσκεται σε υψόμετρο 948 μέτρων. Αυτό το εντυπωσιακό σπήλαιο, με τους μεγαλοπρεπείς σταλακτίτες και σταλαγμίτες του, δεν είναι μόνο ένα γεωλογικό θαύμα, αλλά και ένας τόπος βαθιάς μυθολογικής σημασίας. Σύμφωνα με τον μύθο, εδώ η Ρέα έκρυψε τον νεογέννητο Δία από τον πατέρα του Κρόνο, και εδώ ο μελλοντικός βασιλιάς των θεών ανατράφηκε από τις Νύμφες. Η περιήγηση στον χώρο είναι μια εμπειρία που συνδυάζει τη φυσική ομορφιά με την ιστορική και μυθολογική σημασία. Οι επισκέπτες μπορούν να θαυμάσουν τους εντυπωσιακούς σχηματισμούς των βράχων, να φανταστούν τις αρχαίες τελετές που λάμβαναν χώρα εδώ, και να νιώσουν το δέος που ενέπνευσε τους αρχαίους Κρήτες να θεωρήσουν αυτό το μέρος ιερό.
Μετά την εξερεύνηση του σπηλαίου, η επιστροφή στο σημείο εκκίνησης ολοκληρώνει τον κύκλο της διαδρομής, προσφέροντας μια τελευταία ευκαιρία στους περιπατητές να απολαύσουν τη μαγευτική θέα του οροπεδίου. Αυτή η σύντομη αλλά πλούσια σε εμπειρίες διαδρομή είναι ιδανική για οικογένειες, ερασιτέχνες πεζοπόρους, αλλά και για όσους αναζητούν μια γρήγορη βουτιά στη μυθολογία και την ιστορία της Κρήτης. Συνδυάζει την εύκολη πρόσβαση με την έντονη αίσθηση του μυστηρίου και της αρχαιότητας, καθιστώντας την μια αξέχαστη εμπειρία για κάθε επισκέπτη του νησιού. Θυμηθείτε να ελέγξετε τις ώρες λειτουργίας του σπηλαίου πριν την επίσκεψή σας και να ακολουθήσετε τις οδηγίες των πινακίδων και του προσωπικού για μια ασφαλή και απολαυστική εμπειρία στο μυθικό Δικταίο Άντρο.
Χοχλακιές
Το Φαράγγι Χοχλακιών ή Καρούμων: Ένα κρυμμένο διαμάντι της ανατολικής Κρήτης
Στο ανατολικό άκρο της Κρήτης, λίγα χιλιόμετρα νότια του Παλαικάστρου, κρύβεται ένας φυσικός θησαυρός που περιμένει να τον ανακαλύψουν οι λάτρεις της πεζοπορίας και της φύσης: το Φαράγγι των Χοχλακιών ή Καρούμων. Αυτή η μαγευτική διαδρομή προσφέρει μια μοναδική εμπειρία που συνδυάζει γεωλογικό ενδιαφέρον και πλούσια βιοποικιλότητα, εξασφαλίζοντας μια ανταμοιβή που κόβει την ανάσα στο τέλος. Η πεζοπορία ξεκινά κοντά στο εκκλησάκι του Αγίου Γεωργίου στις Χοχλακιές, όπου οι περιπατητές αφήνουν τα οχήματά τους. Από εδώ, το μονοπάτι ελίσσεται μέσα από εντυπωσιακούς γεωλογικούς σχηματισμούς, ακολουθώντας την κοίτη ενός εποχιακού χειμάρρου. Η διαδρομή, που διαρκεί περίπου δύο ώρες, προσφέρει μια συναρπαστική εμπειρία καθώς οι πεζοπόροι περνούν ανάμεσα από απόκρημνα βράχια και εντυπωσιακά σπήλαια.
Η άνοιξη είναι ίσως η καλύτερη εποχή για να εξερευνήσει κανείς το φαράγγι. Τότε το τοπίο ζωντανεύει με μια εκπληκτική ποικιλία χλωρίδας. Σπάνια και ενδημικά φυτά ανθίζουν, προσφέροντας ένα πολύχρωμο θέαμα. Ωστόσο, οι πεζοπόροι πρέπει να είναι προετοιμασμένοι για λίγη ελαφριά αναρρίχηση, καθώς οι ανοιξιάτικες βροχές δημιουργούν μικρές λιμνούλες κατά μήκος του μονοπατιού. Το φαράγγι είναι επίσης ένας παράδεισος για τους λάτρεις της ορνιθοπανίδας. Τα απόκρημνα βράχια φιλοξενούν πολλά είδη πουλιών, ιδιαίτερα αρπακτικά, προσφέροντας εξαιρετικές ευκαιρίες για παρατήρησή τους. Η ανταμοιβή στο τέλος είναι η παραλία των Καρουμών, μια ειδυλλιακή, απομονωμένη ακτή όπου οι πεζοπόροι μπορούν να χαλαρώσουν στη σκιά των δέντρων και να απολαύσουν την απόλυτη γαλήνη. Η περιοχή γύρω της προσφέρει επίσης ενδιαφέρον για τους λάτρεις της γεωλογίας, με πολλά απολιθώματα ορατά στα διαβρωμένα πετρώματα της ακτογραμής.
Για τους πιο φιλόδοξους πεζοπόρους, υπάρχει η επιλογή μιας εκτεταμένης διαδρομής που ξεκινά από τον Αγκαθιά κοντά στο Παλαίκαστρο. Αυτή η διαδρομή, που διαρκεί περίπου τέσσερις ώρες, περνά από τα Πλατύβολα και τις παραλίες του Σκοινιά και των Καρουμών πριν καταλήξει στις Χοχλακιές. Το Φαράγγι των Χοχλακιών ή Καρούμων είναι ένας προορισμός που προσφέρει κάτι για όλους: από τους λάτρεις της φύσης και τους βοτανολόγους μέχρι τους γεωλόγους και τους παρατηρητές πουλιών. Συνδυάζει την πρόκληση μιας ενδιαφέρουσας πεζοπορίας με την ανταμοιβή μιας ειδυλλιακής παραλίας, όλα αυτά μέσα σε ένα τοπίο εκπληκτικής φυσικής ομορφιάς. Είναι πραγματικά ένα κρυμμένο διαμάντι της ανατολικής Κρήτης, που περιμένει να το ανακαλύψουν οι περιπετειώδεις ταξιδιώτες.
Σπήλαιο Μιλάτου
Το Σπήλαιο της Μιλάτου: Ένας σύντομος περίπατος στην ιστορία και τη φύση της Κρήτης
Λίγα χιλιόμετρα έξω από το γραφικό χωριό της Μιλάτου, στη βόρεια ακτή της Κρήτης, βρίσκεται ένας προορισμός που συνδυάζει φυσική ομορφιά, ιστορική σημασία και εύκολη πρόσβαση: το περίφημο Σπήλαιο της Μιλάτου, γνωστό και ως Σπήλαιο Ραπά. Αυτή η σύντομη διαδρομή, που μοιάζει περισσότερο με περίπατο παρά με πεζοπορία, είναι ιδανική για όλους τους επισκέπτες, ανεξαρτήτως φυσικής κατάστασης. Ένα καλοδιατηρημένο μονοπάτι μήκους μόλις 500 μέτρων οδηγεί τους ταξιδιώτες από το σημείο στάθμευσης μέχρι την είσοδο του σπηλαίου, προσφέροντας μια ευχάριστη βόλτα με θέα στο κρητικό τοπίο. Το σπήλαιο, που βρίσκεται σε υψόμετρο 155 μέτρων, είναι ένας τόπος βαθιά συνδεδεμένος με την ιστορία του νησιού.
Εδώ διαδραματίστηκε μια τραγική σελίδα της Ελληνικής Επανάστασης το Φεβρουάριο του 1823, όταν εκατοντάδες Κρητικοί κατέφυγαν στο σπήλαιο για να γλιτώσουν από τις οθωμανικές δυνάμεις, καταλήγοντας πολιορκημένοι για μέρες πριν υποστούν μια τραγική μοίρα. Στην είσοδο του χώρου, οι επισκέπτες συναντούν το εκκλησάκι του Αποστόλου Θωμά και ένα οστεοφυλάκιο, που κτίστηκαν το 1935 ως μνημείο για τα θύματα εκείνης της τραγωδίας. Αυτά τα στοιχεία προσθέτουν μια διάσταση ιστορικού προσκυνήματος στην επίσκεψη. Πέρα από την ιστορική του σημασία, το σπήλαιο της Μιλάτου έχει και σημαντικό σπηλαιολογικό και βιολογικό ενδιαφέρον. Με συνολικό μήκος 75 μέτρων, αποτελείται από πολλές μικρές αίθουσες σε διαφορετικά επίπεδα, διακοσμημένες με εντυπωσιακούς σταλακτίτες και σταλαγμίτες. Η πρόσβαση στο εσωτερικό του είναι σχετικά εύκολη, αν και σε ορισμένα σημεία οι επισκέπτες ίσως χρειαστεί να σκύψουν.
Το σπήλαιο έχει επίσης αρχαιολογική αξία, καθώς έχουν βρεθεί ευρήματα που υποδεικνύουν τη χρήση του ως τόπου ταφής κατά τη νεολιθική και μινωική περίοδο. Επιπλέον, αποτελεί σημαντικό καταφύγιο για πολλά είδη νυχτερίδων, ιδιαίτερα κατά τους χειμερινούς μήνες. Αυτός ο σύντομος περίπατος προσφέρει στους επισκέπτες μια μοναδική ευκαιρία να βιώσουν ένα κομμάτι της κρητικής ιστορίας, να θαυμάσουν τη φυσική ομορφιά ενός εντυπωσιακού σπηλαίου και να απολαύσουν μια εύκολη βόλτα στην κρητική ύπαιθρο. Είναι ένας προορισμός που συνδυάζει ιδανικά την ιστορία, τη γεωλογία και τη φύση της Κρήτης, προσβάσιμος σε επισκέπτες όλων των ηλικιών και ικανοτήτων.
Σημεία ενδιαφέροντος Λασιθίου
Αγκαλιασμένο από τρία διαφορετικά πελάγη -το Κρητικό, το Λιβυκό και το Καρπάθιο-, ταυτόχρονα γραφικό και κοσμοπολίτικο, με διάσημες όψεις και καλά φυλαγμένα μυστικά, το Λασίθι, ο ανατολικότερος και πιο χαμηλών τόνων νομός της Κρήτης, είναι ένας τόπος μυθικός και ταυτόχρονα πέρα για πέρα αληθινός. Πράγματι, μύθοι και ιστορία συνυπάρχουν αγαστά στον τόπο όπου γεννήθηκε κι ανατράφηκε ο Δίας, από το σπήλαιο Δικταίο Άντρο ως καλλιτεχνικής αξίας έργα και σημαντικά αξιοθέατα σαν τα παρακάτω.
Φρούριο Καλές Ιεράπετρας
Φρουρός και σήμα κατατεθέν του λιμανιού της Ιεράπετρας, με αρχιτεκτονική μεσαιωνική, ρίζες ενετικές και όνομα οθωμανικό, ο Καλές της μεγαλύτερης σε πληθυσμό πόλης του νομού Λασιθίου είναι αναμφίβολα ένα από τα εντυπωσιακότερα οχυρά της Κρήτης. Επιβλέποντας το Λιβυκό Πέλαγος, το τετράγωνο φρούριο κατά την επικρατέστερη θεωρία αποτέλεσε κατασκευή των Ενετών τον 13ο αιώνα, ενώ σύμφωνα με άλλη άποψη ήταν ο Γενοβέζος πειρατής και στρατιωτικός διοικητής Ενρίκο Πεσκατόρε εκείνος που έχτισε το οχυρό το 1212. Γεγονός παραμένει ωστόσο η καταστροφή του φρουρίου από σεισμό το 1508 και το ότι οι εκτεταμένες ζημιές δεν αποκαταστάθηκαν πλήρως παρά μόνο το 1626, από τον Ενετό ναύαρχο Φραντζέσκο Μοροζίνι. Δύο δεκαετίες αργότερα, όταν το 1647 η Ιεράπετρα έπεσε στα χέρια των Τούρκων, το ενετικό φρούριο ενισχύθηκε περαιτέρω, αποτέλεσε μέρος του αμυντικού οθωμανικού δικτύου εναντίον των επαναστατών Κρητών και κράτησε ως τις μέρες μας την ονομασία «Καλές της Ιεράπετρας», αποτελώντας μέρος του αφηγήματος μιας περιοχής πλούσιας σε ιστορία.
Τζαμί Ιεράπετρας
Από την Οθωμανική εποχή στέκει μάρτυρας το Τζαμί της Ιεράπετρας, που με τον επιβλητικό του μιναρέ δεσπόζει στην καρδιά της Παλιάς Πόλης, εκεί όπου απέναντι από το λιμάνι και το φρούριο Καλέ, ο επισκέπτης χάνεται ανάμεσα στα στενά σοκάκια κι αφουγκράζεται τον παλμό μιας άλλης εποχής. Γνωστό και ως Τζαμί Hamidiye, είναι χτισμένο σύμφωνα με τις χρονολογίες που αναγράφονται στο υπέρθυρο της εισόδου στα τέλη του 19ου αιώνα, τετράγωνο σε κάτοψη και με κεραμιδένια στέγη, ενώ φέρει κι ανάγλυφη επιγραφή από το Κοράνι σε μαρμάρινη πλάκα στην είσοδό του. Δίπλα, ο μιναρές του τεμένους επιβλέπει ακόμη την πόλη αν και το ανώτερο τμήμα του καταστράφηκε στο σεισμό του 1953. Μη χάσετε την ευκαιρία να παρατηρήσετε και την καλοδιατηρημένη παρακείμενη οκταγωνική Οθωμανική Κρήνη, που ξεδιψούσε και εξάγνιζε τους πιστούς πριν μπουν στο τζαμί για προσευχή.
Φρούριο Καζάρμα
Σημάδια της εποχής της Ενετικής κυριαρχίας εντοπίζονται και στη γενέτειρα του Βιτσέντζου Κορνάρου, εκεί όπου το φρούριο Καζάρμα επιβλέπει από ύψωμα τον όρμο της παραλιακής πόλης της Σητείας. Το αρχικό του όνομα, Casa di arma -Οικία του στρατού, φανερώνει το ρόλο του ως στρατώνα της φρουράς των Ενετών, που τον 13ο αιώνα ανέγειραν το οχυρό στην ανατολική πλευρά της σημερινής πόλης. Την εποχή εκείνη, το φρούριο ήταν η βορειότερη απόληξη αμυντικού τείχους το οποίο ξεκινούσε από το νότιο τμήμα της Σητείας, περικλείοντας ένα τριγωνικό τμήμα της πόλης που αποκαλούνταν Castello. Δεχόμενο συχνές επιδρομές πειρατών και κατακτητών, το αμυντικό αυτό φρούριο έφερε ήδη πολλές ζημιές όταν το έπληξαν οι σεισμοί του 1303 και του 1508, όπως και η εισβολή του Μπαρμπαρόσα στη Σητεία το 1538. Η Οθωμανική κατάκτηση έφερε αλλαγές στη δομή του φρουρίου, με ένα νέο οχυρό να χτίζεται ουσιαστικά στη βάση του αρχικού ενετικού κάστρου. Σήμερα, φθάνοντας κανείς στο υπερυψωμένο, διατηρητέο και επισκέψιμο μνημείο μπορεί να περιηγηθεί στον περίβολο, την αυλή και τους πρόσφατα αναστηλωμένους χώρους, που μαρτυρούν το πλούσιο παρελθόν του και προσφέρουν πανοραμική θέα στη γεμάτη ζωντάνια παραθαλάσσια κωμόπολη και το όμορφο λιμάνι της.
Ενετική έπαυλη De Mezzo
Το ταξίδι στο χρόνο και στο ενετικό παρελθόν συνεχίζεται και έξω από τη Σητεία, φθάνοντας στην κοινότητα των Αρμένων και στο εγκαταλελειμμένο πλέον μεσαιωνικό χωριό Ετιά. Κάποτε απαριθμούσε πάνω από 500 κατοίκους, πλέον στέκει χωρίς ζωή, αξίζει όμως να φτάσει κανείς ως εδώ για να θαυμάσει ένα από τα πιο µεγαλοπρεπή δείγµατα ενετικής αρχιτεκτονικής και ιδιωτικής αρχοντικής κατοικίας στη νότια Ευρώπη. Πρόκειται για την έπαυλη De Mezzo, που έχτισε στα τέλη του 15ου αιώνα ο Ενετός άρχοντας Pietro Dei Mezzo, φεουδάρχης της γύρω περιοχής. Περιτειχισμένη σαν οχυρό, ορθογώνια σε σχήμα, τριώροφη, με μεγάλη αυλή, πλούσια διακόσμηση και το οικογενειακό οικόσημο στο υπέρθυρο, καλούσε τους επισκέπτες με ανάγλυφη επιγραφή σε κεφαλαία λατινικά γράμματα πάνω από την είσοδο, να μπουν χωρίς δισταγμό: «Intra vostra signiora senza rispetto -Ας μπει η αφεντιά σου, χωρίς αναστολή».
Με την κατάληψη της Σητείας από τους Οθωμανούς, η έπαυλη έγινε κονάκι του ανώτερου Τούρκου αξιωματούχου που έλεγχε τη γύρω περιοχή, με νέα κτήρια να προστίθενται γύρω της και μια κρήνη στην αυλή της. Από τον τελευταίο δε απόγονο του πρώτου Τούρκου αξιωματούχου, τον επονομαζόμενο Σεραγιανό, που έμεινε στην ιστορία για τις θηριωδίες του εναντίων των Χριστιανών, η έπαυλη έμελλε να παραμείνει µέχρι σήµερα γνωστή ως Σεράγιο ή Σεράι. Μισογκρεμισμένη μετά την επανάσταση και τη χρήση των δομικών της υλικών για άλλες κατασκευές, αγοράστηκε το 1959 από την Αρχαιολογική Υπηρεσία και ανακηρυγμένη πλέον ιστορικό διατηρητέο µνηµείο, έχει ήδη ανακατασκευαστεί και αναστηλωθεί σε μεγάλο βαθμό.
Κρήνες Κριτσάς
Αν η εικόνα του παραδοσιακού οικισμού που είναι χτισμένος αμφιθεατρικά σε υψόμετρο 350 μέτρων, στους πρόποδες του βουνού Κάστελλος, σας φαίνεται οικεία ή σας θυμίζει -με την παραδοσιακή αρχιτεκτονική, τις πέτρινες καμάρες, τα άφθονα νερά των πηγών και τις κρήνες του- σκηνικό ταινίας, είναι γιατί πράγματι στη γραφική και τόσο αυθεντική Κριτσά γυρίστηκαν σκηνές της ταινίας «Ο Χριστός ξανασταυρώνεται», που σκηνοθέτησε ο Ζιλ Ντασέν το 1957. Στο τόσο κοντινό στον Άγιο Νικόλαο –μόλις 9χλμ. απόσταση- αλλά και τόσο ανόθευτα όμορφο ημιορεινό χωριό, θα ακούσετε ιστορίες των ντόπιων για τη σπουδαία ιστορία του τόπου τους που άκμασε τα Βυζαντινά χρόνια και κατά τον Μεσαίωνα ήταν το μεγαλύτερο χωριό της Κρήτης, θα σεργιανίσετε σε ασπρισμένα σοκάκια που στολίζονται από ζωηρόχρωμες βουκαμβίλιες και γεράνια και θα αναζητήσετε τις τρεις κοινοτικές κρήνες που μαζί με το πλακόστρωτο καλντερίμι στη θέση Χανιώτενα, έχουν χαρακτηρισθεί ιστορικά διατηρητέα μνημεία.
Η πρώτη, πετρόκτιστη και με απλή αψιδωτή μορφή, βρίσκεται στην περιοχή Κουτσουνάρι. Τη δεύτερη, στην περιοχή Καββούσα, χαρακτηρίζει μια δίδυμη αψιδωτή κατασκευή, ενώ η τρίτη στην οποία ποτίζονται τα ζώα της περιοχής της Χανιώτενας όπου βρίσκεται, είναι τυπική των μικρών κρηνών της Κρήτης με το χαρακτηριστικό, απλό σχήμα αψίδας. Από εδώ, αξίζει να περπατήσετε στο τελευταίο καλντερίμι που έχει απομείνει στη Κριτσά και συνδέει το κέντρο του οικισμού με τον κατάφυτο από ελιές, χαρουπιές, αμυγδαλιές, εσπεριδοειδή και οπωροφόρα δένδρα κάμπο της στα ανατολικά.
Αγάλματα αδερφών Σωτηριάδη, Κέρας της Αμάλθειας και Αρπαγή της Ευρώπης
Μυθολογία και τέχνη βαδίζουν χέρι χέρι και αποτυπώνονται μοναδικά μέσα από την καλλιτεχνική ματιά των αδερφών Νίκου και Παντελή Σωτηριάδη, αυτοδίδακτων γλυπτών με έδρα τον Άγιο Νικόλαο, που μεταμορφώνουν το μέταλλο ερμηνεύοντας με μοναδικό τρόπο γνωστά σύμβολα. Το μύθο της αρπαγής της μητέρας του βασιλιά Μίνωα της Κρήτης από τον μεταμορφωμένο σε ταύρο Δία, ζωντανεύει το μνημειακών διαστάσεων έργο τους «Η Αρπαγή της Ευρώπης», που προσελκύει τα βλέμματα κοντά στο λιμάνι του Αγίου Νικολάου, έχοντας προηγουμένως ταξιδέψει σε εκθέσεις στο εξωτερικό κι έχοντας κοσμήσει ακόμη και την είσοδο του κτιρίου του Ευρωκοινοβουλίου στο Στρασβούργο. Με πρωταγωνιστή και πάλι το Δία και έμπνευση από τον μύθο της ανατροφής του από την κατσίκα Αμάλθεια, ένα ακόμη θεαματικό έργο, μια σύνθεση από μέταλλο και γυαλί, αναδεικνύει περαιτέρω τη φυσική ομορφιά της παραλίας Κιτροπλατεία, της κεντρικότερης του Αγίου Νικολάου. Πρόκειται για το επίσης εντυπωσιακό σε μέγεθος γλυπτό «Κέρας της Αμάλθειας», που εντυπωσιάζει ιδιαίτερα το βράδυ, καθώς επιδίδεται σε ένα γοητευτικό παιχνίδι φωτός με φόντο τον ειδυλλιακό κόλπο του Μιραμπέλο.
Τοπία ενδιαφέροντος Λασιθίου
Στο ανατολικό άκρο της Κρήτης ο νομός Λασιθίου είναι ένα από τα πιο ιδιαίτερα, ενδιαφέροντα και ειδυλλιακά σημεία ολόκληρης της νησιωτικής Ελλάδας. Από την πόλη του Αγίου Νικολάου μέχρι το εξωτικό φοινικόδασος του Βάι και από εκεί στο μαγευτικό οροπέδιο Λασιθίου με τη μαγευτική θέα στους μεγάλους ορεινούς όγκους που το περιτριγυρίζουν, το Λασίθι είναι ένας τόπος φωτογενής και πέρα για πέρα ατμοσφαιρικός που συνδυάζει όσο λίγα άλλα μέρη της χώρας μας το άγριο τοπίο με την καταγάλανη θάλασσα, την ιστορία με τη φυσική, ακατέργαστη ομορφιά.
Καταρράκτης Μάστορα Ζάκρος
Ένας από τους τρεις μεγαλύτερους καταρράκτες της Ελλάδας βρίσκεται στην Κρήτη και πιο συγκεκριμένα στον νομό Λασιθίου. Ο καταρράκτης του Μάστορα, στην οροσειρά της Θρυπτής, βρίσκεται κοντά στο χωριό Μοναστηράκι της Ιεράπετρας και ξεπροβάλλει μέσα από μία πεδιάδα που απλώνεται στο δυτικό κομμάτι του οικισμού.
Με ύψος 215 μέτρα ο καταρράκτης του Μάστορα συγκεντρώνει τα ψηλά, ορμητικά νερά του από τις πηγές που αναβλύζουν λίγο έξω από το χωριό Θρυπτή, δημιουργώντας τελικά αυτόν τον εντυπωσιακό καταρράκτη που πέφτει μέσα στο άγριο, παρθένο φαράγγι του Χα. Όπως κυλά το νερό μέσα στο φαράγγι ένα μεγάλο μέρος του μετατρέπεται σε ένα σύννεφο από υδρατμούς. Το αποτέλεσμα είναι πως η θέα για τους επισκέπτες που βρίσκονται μέσα στο φαράγγι είναι πραγματικά καθηλωτική, αλλά και για εκείνους που δεν είναι αρκετά έμπειροι για να τολμήσουν μία κατάβαση στο φαράγγι ο καταρράκτης είναι ορατός ακόμα και από την έξοδο του Χα.
Οροπέδιο Λασιθίου
Σύμφωνα με τις ιστορίες της ελληνικής μυθολογίας αυτή είναι η γενέτειρα του θεού Δία. Το όμορφο οροπέδιο Λασιθίου βρίσκεται 25 χιλιόμετρα νότια από τα Μάλια και 70 χιλιόμετρα μακριά από το Ηράκλειο, σε μία περιοχή γεμάτη ψηλά βουνά και πολλά ακόμα οροπέδια. Στους πρόποδες των βουνών της οροσειράς Δίκτης απλώνονται 18 χωριά, τα οποία είναι από τα πιο γραφικά μέρη που μπορεί να επισκεφθεί κανείς στην Κρήτη. Η περιοχή είναι ιδανικός προορισμός για ποδηλασία, ενώ τα ποδήλατα είναι, έτσι κι αλλιώς, ένας από τους καλύτερους τρόπους για να δει κανείς τις ομορφιές του οροπεδίου.
Οροπέδιο Ζήρου
Κοντά στο κεφαλοχώρι της Ζίρου βρίσκεται το μικρό οροπέδιο της Ζήρου, ένα από τα πιο φωτογενή σημεία στον νομό Λασιθίου. Ο δρόμος που περνάει από το οροπέδιο περνάει από τα ερειπωμένα πια χωριά Χαμαίτουλο και Λαμνώνι για να καταλήξει στις πανέμορφες ακτές του Ξερόκαμπου μέσα από μία φανταστική διαδρομή στην οποία οι «σκληροί» ορεινοί όγκοι της Κρήτης έρχεται σε αντίθεση με το γαλάζιο παραδεισένιων ακτών, όπως αυτά στην παραλία Μαζιδά, στην περιοχή του Ξερόκαμπου.
Φοινικόδασος του Βάι
Η πιο διάσημη παραλία της Κρήτης χρωστά τη μεγάλη δημοφιλία της στο χαρακτηριστικό, μεγάλο δάσος γεμάτο με κρητικού φοίνικες που απλώνεται ακριβώς πάνω από την ακτή. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη, φυσική αποικία φοινικόδεντρων της Ευρώπης με 5000 περίπου δένδρα, ενώ ξεχωριστό ενδιαφέρον έχει το γεγονός ότι σε άλλα σημεία της Κρήτης συναντάμε ακόμα περισσότερες, μικρότερες αποικίες του συγκεκριμένου είδους φοίνικα που έχει την επιστημονική ονομασία Phoenix theophrasti.
Σύμφωνα με τον θρύλο, οι φοίνικες φύτρωσαν στην Κρήτη από τα κουκούτσια χουρμάδων που πέταξαν από την Αφρική πειρατές. Είτε κάτι τέτοιο ισχύει είτε όχι, το μόνο σίγουρο είναι πως το φοινικόδασος του Βάι εκτείνεται σε 250 στρέμματα, σε ένα κομμάτι γης κάτω από το οποίο αναβλύζει υφάλμυρο νερό, ενώ στο σημείο που η δασική έκταση συναντά τη θάλασσα δημιουργείται η γνωστή φυσική, αμμώδης παραλία του Βάι. Η ακτή είναι οργανωμένη, με ομπρέλες, ντουζιέρες και μία καντίνα, ενώ επίσης πολύ κοντά στο φοινικόδασος υπάρχει ακόμα μία υπέροχη ακτή, η παραλία της Ψιλής Άμμου.
Λίμνη Μπραμιανών
Η τεχνητή λίμνη Μπραμιανών κατασκευάστηκε το 1986 για να καλύψει τις ανάγκες καλλιέργειας 30.000 στρεμμάτων της Ιεράπετρας. Βρίσκεται 5 χλμ. βορειοδυτικά από την πόλη, στο δρόμο που ενώνει την Ιεράπετρα με την Καλαμαύκα.
Η τεχνητή αυτή λίμνη έγινε σταδιακά ένας σπουδαίος υδροβιότοπος και σταθμός μεταναστευτικών πουλιών. Σήμερα, προσελκύει τους μεγαλύτερους πληθυσμούς υδρόβιων πτηνών στην Κρήτη. Σύμφωνα με στοιχεία του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Κρήτης (2011), πάνω από 218 διαφορετικά είδη πουλιών έχουν καταγραφεί στην περιοχή, αριθμός πολύ μεγάλος για μια νέα λίμνη. Όλοι αυτοί οι λόγοι συνέβαλαν στο χαρακτηρισμό των Μπραμιανών ως προστατευόμενη περιοχή.
Στη λίμνη έχουν κατασκευαστεί παρατηρητήρια, παγκάκια, πλωτές φωλιές για τα πουλιά και ενημερωτικές πινακίδες. Μπορείτε και αξίζει να κάνετε το γύρο της με τα πόδια ή ποδήλατο, καθώς η γαλάζια λίμνη με το φόντο των Λασιθιώτικων Βουνών είναι ένα μαγευτικό τοπίο.
Λίμνη Αγίου Νικολάου
Ευρέως γνωστή και ως «Λίμνη Βουλισμένη», η λίμνη που βρίσκεται στον Άγιο Νικόλαο αποτελεί το απόλυτο σήμα κατατεθέν της πόλης με περίμετρο 500 μ. Από τις πιο δημοφιλείς και όμορφες εμπειρίες σε ολόκληρη την περιοχή είναι μία βόλτα γύρω από την ειδυλλιακή αυτή λίμνη που γίνεται ένα με τη θάλασσα μέσω ενός ρηχού, στενού καναλιού που κατασκευάστηκε το 1870.
Ο αστικός μύθος λέει πως η λίμνη Βουλισμένη είναι τόσο βαθιά που δεν έχει καν πυθμένα, ενώ σύμφωνα με την ελληνική μυθολογία στα νερά της κολυμπούσαν οι θεές Άρτεμις και Αθηνά. Στην πραγματικότητα η λίμνη έχει μέγιστο βάθος γύρω στα 48 μ. και φιλοξενεί αρκετά συχνά αγώνες καταδύσεων από γκρεμό χάρη στους άγριους ορεινούς όγκους που την περιβάλλουν.
Ξερόκαμπος
Σε ένα από τα πιο ήσυχα και απομακρυσμένα σημεία του νομού Λασιθίου το τοπίο είναι άγριο, ακατέργαστο και άνυδρο. Η περιοχή του Ξερόκαμπου χαρακτηρίζεται από γυμνά βουνά και χαμηλή βλάστηση, κυρίως θάμνους και θυμάρια, και αρκετές ελιές. Στον οικισμό του Ξερόκαμπου οι επισκέπτης θα βρει όλα όσα χρειάζεται για να περάσει μία υπέροχη ημέρα στη γύρω περιοχή, καθώς και κάποια μικρά, τουριστικά καταλύματα.
Από τη μία το άγριο, παρθένο τοπίο και από την άλλη η πανέμορφη, πεντακάθαρη θάλασσα που μάς προσκαλεί να απολαύσουμε τα νερά της συνθέτουν το τοπίο στην περιοχή του Ξερόκαμπου, ενώ οι λάτρεις του φυσικού σπα θα ενθουσιαστούν με τον λεπτό άργιλο που υπάρχει σε συγκεκριμένα σημεία των ακτών. Από τις ωραιότερες παραλίες που μπορείτε να επισκεφθείτε εδώ είναι αυτή της Αμπέλου, τη Μεγάλη Παραλία του Ξερόκαμπου, η παραλία της Αλώνας, της Αλατσολίμνης και της Αμάτου.

