Λίγα λεπτά μετά την προσγείωση, σχεδόν 18 ώρες μετά την αναχώρησή μου από την Αθήνα, και μη έχοντας συνειδητοποιήσει ακόμη εάν είναι μέρα ή νύχτα έξω, στέκομαι στο αεροδρόμιο Χανέντα (羽田空港) του Τόκιο. Δεν είναι η πρώτη φορά που ταξιδεύω μόνη. Είναι όμως η πρώτη φορά που βρίσκομαι μόνη τόσο μακριά από το σπίτι. Το συναίσθημα, το σφίξιμο στο στομάχι καθώς στέκομαι στις αφίξεις, δεν περιγράφεται εύκολα. Όχι φόβος ή άγχος, μην με παρεξηγείς, είναι απλός, καθαρός ενθουσιασμός. Αυτός που σε συνοδεύει σε κάθε ταξίδι και προϋποθέτει σίγουρα και λίγη καλή οργάνωση.
Ανάμεσα σε όσα είχα φροντίσει πριν φύγω ήταν και η Aegean Bonus Visa Premium της Alpha Bank. Mια μικρή αλλά πολύτιμη ταξιδιωτική συντροφιά που έχει αποδειχθεί χρήσιμη περισσότερες από μία φορές. Έτσι, όταν η βαλίτσα μου καθυστέρησε σχεδόν πέντε ώρες να εμφανιστεί, ήξερα ότι η ταλαιπωρία δεν θα εξελισσόταν σε πραγματικό πρόβλημα. Η καθυστέρηση καλυπτόταν από την ταξιδιωτική ασφάλιση της κάρτας και η αποζημίωση που έλαβα κατέληξε να γίνει ένα ευχάριστο έξτρα budget για τις μέρες που ακολούθησαν.
Σταματώ για μια στιγμή πριν αφήσω το αεροδρόμιο πίσω μου. Δεν βιάζομαι. Παρατηρώ όσα συμβαίνουν γύρω και όσα ήδη βιώνω φαντάζουν ήρεμα και οργανωμένα. Ξύλο, χάλυβας και γυαλί συνομιλούν με τους ταξιδιώτες. Οι άνθρωποι, που είτε έρχονται είτε φεύγουν, κινούνται χωρίς βιασύνη, εκτός από μερικούς που έχουν καθυστερήσει στην πτήση τους και περνούν βιαστικά δίπλα μου. Πινακίδες και σήματα μου δείχνουν με ακρίβεια ποια κατεύθυνση πρέπει να πάρω. Αυτή η στιγμή, πριν καν βγω πραγματικά στην πόλη, είναι ήδη μέρος του ταξιδιού. Και κάπως έτσι, ξεκινώ. Μόνη.
Ίσως ήταν αυτό το «μόνη» που έκανε τούτο το ταξίδι να μοιάζει από την αρχή διαφορετικό. Ένα ταξίδι δικό μου, πιο προσωπικό. Δεν υπήρχε κάποιος άλλος να καθορίζει το πρόγραμμα, παρά μόνο η δική μου περιέργεια και αυτή η πόλη που για χρόνια ονειρευόμουν να επισκεφτώ και, μέχρι ώρας, γνώριζα μόνο μέσα από εικόνες και αφηγήσεις άλλων.
Πώς είναι να φτάνεις μόνη στο Τόκιο;
Θα μπορούσα να απαντήσω με μία λέξη: συναρπαστικά. Όμως, για χάρη αυτής της αφήγησης θα επεξηγήσω. Φτάνοντας στο Τόκιο και μη έχοντας ταξιδέψει ξανά σε αυτό το κομμάτι του πλανήτη, ένιωσα σαν να διαβάζω για πρώτη φορά μία γλώσσα που δεν γνωρίζω και ταυτόχρονα συναισθήματα ενθουσιασμού και αβεβαιότητας άρχισαν να με κυριεύουν. Άλλωστε, κάθε αρχή και δύσκολη.
Ο χάρτης του μετρό αρχικά φάνταζε αδιαπέραστος και στους σταθμούς συνάντησα περισσότερες πιθανές εξόδους από όσες υπολόγιζα. Ταυτόχρονα, αξίζει να σημειωθεί πως οι αποστάσεις σίγουρα δεν είναι αυτές που δείχνει το μάτι. Το πρώτο πράγμα που έκανα, ακόμη στο αεροδρόμιο, ήταν να εκδώσω μία κάρτα Suica, μία επαναφορτιζόμενη έξυπνη κάρτα (IC card) που λειτουργεί σχεδόν παντού: τρένα, μετρό, λεωφορεία, ακόμη και σε κάποια καταστήματα ψιλικών και αυτόματους πωλητές. Η κάρτα αυτή επρόκειτο να γίνει ο συνοδοιπόρος μου στο ταξίδι, πλάι στο γρήγορο και οργανωμένο δίκτυο των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς (ΜΜΜ) του Τόκιο. Παρά την αρχική πολυπλοκότητά του, το δίκτυο των μέσων μεταφοράς είναι ίσως ο καλύτερος τρόπος να αποκτήσει κανείς την πραγματική αίσθηση της πόλης. Βέβαια, το μυστικό σε αυτό το ταξίδι, κάτι που κατάλαβα νωρίς ευτυχώς, είναι πως το Τόκιο συστήνεται γειτονιά γειτονιά και θέλει χρόνο να ξεδιπλωθεί.
Μόνη σε μια τόσο μεγάλη πόλη. Είναι εύκολο;
Άφησα το πλήθος να με παρασύρει σε αυτή την πόλη των σχεδόν 14 εκατομμυρίων κατοίκων. Αυτός ήταν ο τρόπος μου να αφουγκραστώ τη ροή της. Εδώ, μες στο πλήθος, συναντά κανείς πολλούς ανθρώπους να κινούνται μόνοι τους, δεν είναι κάτι ασυνήθιστο.
Ohitorisama το ονομάζουν οι Ιάπωνες. Η άνεση του να κάνεις πράγματα μόνος σου. Άνθρωποι πηγαίνουν μόνοι για καφέ ή φαγητό, βγαίνουν βόλτα στα πάρκα, περνούν χρόνο σε βιβλιοπωλεία ή επισκέπτονται μία έκθεση. Το solo dating, το να βγάζεις τον εαυτό σου για ραντεβού, στο Τόκιο είναι μέρος της καθημερινότητάς τους.
Πώς περνάνε οι μέρες στο Τόκιο;
Δεν χορταίνω να εξερευνώ, να ανακαλύπτω και να περπατώ. Να περπατώ πολύ περισσότερο από όσο είχα υπολογίσει.
Το πρώτο μου πρωινό το πέρασα στη συνοικία Asakusa. Ξύπνησα νωρίς, περισσότερο εξαιτίας του jet lag που με συντρόφευε, και έφτασα στον Ναό Sensō-ji πριν γεμίσουν οι δρόμοι. Το επιβλητικό κόκκινο της πύλης Kaminarimon, η μυρωδιά του θυμιάματος, τα ρολά των τριγύρω καταστημάτων που ανεβαίνουν: βίωσα την πόλη να ξυπνά με τη δική της τελετουργία. Περπατώντας στην οδό Nakamise-dori, με τα μικρά της μαγαζάκια δεξιά και αριστερά, οι πειρασμοί είναι πολλοί. Πήρα ένα ψωμάκι με τυρί και κάρι από έναν τοπικό φούρνο, αχνιστό και μοσχομυρωδάτο, και στάθηκα στην άκρη του μαγαζιού για να γευματίσω, καθώς παρατηρούσα τον κόσμο που σιγά σιγά πλημμύριζε τους δρόμους. Έμεινα περισσότερο από όσο είχα υπολογίσει και αυτό έγινε τελικά, μια μικρή συνήθεια και τις επόμενες ημέρες.
Μέσα σε μία βδομάδα, το Τόκιο άλλαξε πολλές φορές πρόσωπο. Στη Shibuya βρέθηκα ανάμεσα στις πελώριες οθόνες και στο ανθρώπινο κύμα που διέσχιζε το Scramble Crossing. Στην περιοχή Yanaka, αρκετά χιλιόμετρα μετά, το σκηνικό αλλάζει ραγδαία: τα κτίρια χαμηλώνουν και η πόλη ησυχάζει. Η περιοχή ανήκει στο παλιό shitamachi του Τόκιο και είναι από τα σημεία της πόλης που διατήρησαν μεγάλο μέρος της παλαιότερης φυσιογνωμίας τους, καθώς γλίτωσαν από τις καταστροφές του πολέμου και τις μεταγενέστερες αναπλάσεις. Έτσι, βρέθηκα να περπατώ ανάμεσα σε ξύλινα σπίτια, μικρούς ναούς και οικογενειακά καταστήματα.
Αναζητώντας στοιχεία αρχιτεκτονικής, σύγχρονης τέχνης και design περνώ αρκετές ώρες στην Omotesando και την Aoyama ανάμεσα σε μουσεία, galleries, εκθέσεις σύγχρονης τέχνης. Χάνομαι περπατώντας στον κήπο του Nezu Museum και συνεχίζω να αναζητώ την καλλιτεχνική πλευρά της πόλης πέρα από τα όρια μιας μόνο γειτονιάς. Βρίσκομαι να περιηγούμαι σε έργα σύγχρονης τέχνης στο Mori Art Museum, στον 53ο όροφο του Roppongi Hills Mori Tower, ενώ ταυτόχρονα έρχομαι αντιμέτωπη με μία διαφορετική άποψη της πόλης. Λίγο πιο πέρα, στο Azabudai Hills, η εμπειρία περνά στον ψηφιακό κόσμο στο teamLab Borderless όπου τα όρια μεταξύ φυσικού και ψηφιακού κόσμου αναμειγνύονται μέσα σε ένα immersive περιβάλλον. Ολόκληρος ο χώρος μετατρέπεται σε έργο τέχνης. Περνώ σε σκοτεινές αίθουσες όπου το φως, η κίνηση, ο ήχος και οι ψηφιακές προβολές καταλαμβάνουν ολόκληρο τον χώρο: λουλούδια ανθίζουν και χάνονται στους τοίχους, φωτεινές μορφές κινούνται από τη μία αίθουσα στην άλλη, καθρέφτες πολλαπλασιάζουν το φως μέχρι που χάνεται η αίσθηση των ορίων.
Μία εντελώς διαφορετική όψη της πόλης προσφέρει η Kagurazaka, η οποία κάποτε αποτελούσε μία από τις σημαντικές συνοικίες των geisha. Σήμερα, διατηρεί ακόμη στοιχεία από την ατμόσφαιρα του παλιού Τόκιο, με τα πλακόστρωτα δρομάκια και τα χάρτινα φαναράκια στις ξύλινες προσόψεις των κτιρίων. Εδώ έρχομαι για μία διαφορετική τελετουργία: σε ένα μικρό τοπικό εστιατόριο με μόλις δέκα θέσεις στον πάγκο, δοκιμάζω kaiseki: μία γαστρονομική εμπειρία 7 ή 9 πιάτων που ακολουθεί στενά την εποχικότητα των υλικών. Περισσότερο από ένα γεύμα, είναι σαν να μυούμαι στην ιαπωνική αντίληψη της φιλοξενίας και στη σημασία που αυτή δίνει ακόμη και στην πιο μικρή λεπτομέρεια.
Βρέθηκα πολλές φορές αντιμέτωπη με αντιθέσεις. Από πολυσύχναστους δρόμους σε κήπους όπου ακούς μόνο το νερό να ρέει. Από πανύψηλα μοντέρνα κτίρια και ουρανοξύστες σε χαμηλά ξύλινα σπίτια και ήρεμα στενά. Το Τόκιο έχει αυτή τη σπάνια ικανότητα να αλλάζει πρόσωπο σε λίγες στάσεις του τρένου.
Πώς διαχειρίζομαι το budget σε μία χώρα με άλλο νόμισμα;
Χρειάζεται να κάνω συνάλλαγμα πριν φτάσω στο Τόκιο; Ήταν μία από τις πρακτικές ερωτήσεις που πάντα κάνει κανείς πριν από ένα τόσο μακρινό ταξίδι. Είναι όμως μία ερώτηση που νομίζω πώς πλέον πρέπει να βγάλω από το check list μου. Τα πράγματα είναι πλέον πιο απλά αν ταξιδεύεις παρέα με μία Aegean Bonus Visa Premium της Alpha Bank. Χωρίς έξοδα μετατροπής νομίσματος για κάθε αγορά μου ή ανάληψη σε ξένο νόμισμα στο εξωτερικό, χωρίς μικρά γράμματα περιορισμών για όρια συναλλαγών ή συγκεκριμένες μέρες ισχύς της προσφοράς, σταματώ να αγχώνομαι για τις μαθηματικές μου ικανότητες πριν από κάθε συναλλαγή και απολαμβάνω απλά τις στιγμές, συγκεντρώνω Bonus πόντους, τους οποίους μπορώ να μετατρέψω σε Miles+Bonus μίλια εξαργύρωσης, έχοντας ήδη στο μυαλό μου τον επόμενο προορισμό. Άλλωστε ειδικά στο Τόκυο υπάρχουν στο αεροδρόμιο ΑΤΜ που δέχονται διεθνείς κάρτες, οπότε κατά την άφιξη πραγματοποίησα απλά μία ανάληψη ενός μικρού ποσού σε γιεν για να νιώθω μεγαλύτερη ασφάλεια.
Μία σημαντική λεπτομέρεια: σε περίπτωση ανάληψης μετρητών, ακόμα κι αν και η δική σου κάρτα μπορεί να μην σε επιβαρύνει με έξοδα μετατροπής συναλλάγματος, αξίζει πάντα να ελέγξεις αν το ίδιο το ΑΤΜ εμφανίζει κάποια πρόσθετη χρέωση πριν επιβεβαιώσεις τη συναλλαγή. Στην πράξη, αυτό που λειτούργησε καλύτερα για μένα ήταν ένας συνδυασμός πληρωμών με κάρτα και μετρητά, κατά περίπτωση. Το Τόκιο είναι ως επί το πλείστον ψηφιοποιημένο σε ό,τι αφορά τις πληρωμές, τα μετρητά όμως παραμένουν απαραίτητα. Πολλά μικρά μαγαζιά και κάποια εστιατόρια δεν δέχονται πληρωμές με κάρτα. Επίσης, τα κέρματα είναι πάντοτε πολύτιμα για τα coin lockers, ώστε όπου χρειαστεί να αποθηκεύονται πράγματα ή αποσκευές για λίγη ώρα
Είναι ασφαλές το Τόκιο για να ταξιδέψει κανείς μόνος;
Αυτή ήταν η ερώτηση που άκουγα περισσότερο πριν φύγω, από τους φίλους και την οικογένειά μου, και όσο περνούσαν οι μέρες, τη σκεφτόμουν όλο και λιγότερο. Κανένας προορισμός και καμία μεγαλούπολη δεν με απαλλάσσει φυσικά από την κοινή λογική. Πρόσεχα τα προσωπικά μου αντικείμενα, κατανάλωνα αλκοόλ με εγκράτεια, είχα επίγνωση του μέρους που βρισκόμουν, ειδικά αργά το βράδυ, και πάντα γνώριζα πότε αναχωρεί το τελευταίο τρένο ή άλλο ΜΜΜ.
Κάθε μέρα η πόλη μου έμοιαζε λίγο περισσότερο οικεία. Σχεδόν ανεπαίσθητα, λίγο λίγο ένιωθα μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση στις μετακινήσεις μου και στην παρουσία μου εκεί. Μόνη μου. Και ίσως αυτή η μοναξιά, η δύναμη της παρέας του εαυτού μου, να είναι και το μεγαλύτερο δώρο αυτού του ταξιδιού. Το Τόκιο είναι η πόλη στην οποία αξίζει να ταξιδέψεις μόνος ή μόνη σου.
Είναι η πόλη που θα σου επιτρέψει να κινηθείς με τον δικό σου ρυθμό. Την τελευταία ημέρα μου εκεί, πήρα έναν καφέ, κάθισα στον πάγκο ενός συνοικιακού καφέ και έμεινα ώρα να παρατηρώ τον κόσμο που περνάει, με την ίδια ηρεμία που ένιωθα πια, ξέροντας πού βρισκόμουν, όχι γεωγραφικά μόνο, αλλά και μέσα μου.
Το Τόκιο μου θύμισε πόσο όμορφο είναι να κατακτάς τα όνειρά σου και να εμπιστεύεσαι τη δική σου περιέργεια, να αλλάζεις κατεύθυνση επειδή κάτι σου τράβηξε το βλέμμα και να επιτρέπεις σε μία πόλη να σε οδηγήσει κάπου που δεν έχεις προηγουμένως σημειώσει στον χάρτη. Γιατί, κάποιες φορές, ο καλύτερος συνταξιδιώτης είσαι εσύ. Τόλμησέ το.
Μικρός τοπικός γαστρονομικός οδηγός
Arteria Bakery, Asakusa: για τα φρεσκοψημένα ψωμάκια του, με πιο γνωστό το melon pan, αλλά και για το curry cheese bun.
Ginza Haru-chan Ramen, Ginza: για ένα αυθεντικό μπολ shio ramen, με χειροποίητα noodles και γενναιόδωρες φέτες chashu.
Tachigui Sushi Toner, Azabujuban: για μία μοναδική εμπειρία sushi, όρθιοι στον πάγκο, που επαναφέρει την κουλτούρα των street sushi stalls της εποχής Edo.
Fushikino, Kagurazaka: για μία υψηλού επιπέδου, με ένα αστέρι Michelin, εμπειρία kaiseki, όπου η εποχική ιαπωνική κουζίνα συνδιαλέγεται με το sake, τη σύγχρονη ιαπωνική κεραμική και την τελετουργία του τσαγιού.
Tsukishima Monja Moheji, Tsukishima: για τη δοκιμή ενός από τα πιο χαρακτηριστικά πιάτα του Τόκιο, το monjayaki: ένα μείγμα από dashi, παραδοσιακός ιαπωνικός ζωμός, αλεύρι, λάχανο και διαφορετικά toppings, που ψήνεται μπροστά σου σε teppan, μια καυτή μεταλλική πλάκα, και σερβίρεται σε μικρές μπουκιές με ειδικές μεταλλικές σπάτουλες.
HIGASHIYA GINZA, Ginza: για μία σύγχρονη γνωριμία με τα παραδοσιακά ιαπωνικά γλυκίσματα wagashi και yōkan από πάστα κόκκινων φασολιών azuki, συνδυασμένα με διαφορετικές ποικιλίες τσαγιού.
