Θαυμάστε το περίφημο Ελληνομουσείο και τη Βιβλιοθήκη της Ζαγοράς και ανακαλύψτε παλιές μονές και πετρόκτιστα γεφύρια χαμένα μέσα στην καταπράσινη φύση του Βόρειου Πηλίου.

12

Το Ελληνομουσείο και η Βιβλιοθήκη της Ζαγοράς

Από τα πρώτα χρόνια της Τουρκοκρατίας η Ζαγορά αποτέλεσε καταφύγιο Ελλήνων από περιοχές όπου η οθωμανική κυριαρχία ήταν σκληρότερη. Από τον 17ο και κυρίως τον 18ο αιώνα γνώρισε μεγάλη οικονομική άνθηση χάρη στην παραγωγή μεταξιού και σκουτιών (μάλλινων υφασμάτων) και οι Ζαγοριανοί, αξιοποιώντας το λιμάνι του Χορευτού και τα περίφημα καράβια τους, ανέπτυξαν έντονη εμπορική δραστηριότητα στην ανατολική Μεσόγειο. Πολλοί διέπρεψαν αργότερα ως έμποροι στην Αίγυπτο και στη συνέχεια ευεργέτησαν τον τόπο καταγωγής τους.

Η οικονομική ευημερία συνδυάστηκε με σημαντική πνευματική ανάπτυξη. Το Ελληνομουσείο της Ζαγοράς, που λειτουργούσε ήδη από τις αρχές του 18ου αιώνα, υπήρξε κορυφαίο εκπαιδευτικό ίδρυμα του Πηλίου, με μαθητές όπως ο Ρήγας Φεραίος, ο Άνθιμος Γαζής και ο Γρηγόριος Κωνσταντάς. Το 1762 ιδρύθηκε η περίφημη Ιστορική Βιβλιοθήκη Ζαγοράς, η οποία σήμερα διαφυλάσσει περίπου 10.000 τόμους -ανάμεσά τους χιλιάδες σπάνιες εκδόσεις, χειρόγραφα και ιστορικούς χάρτες.

Τα πέτρινα γεφύρια

Στο Βόρειο Πήλιο σώζονται λίγα αλλά ιδιαίτερα αξιόλογα πέτρινα γεφύρια, κρυμμένα μέσα σε πυκνά δάση και ρεματιές. Τα γνωστότερα είναι το γεφύρι του Πόρου και το γεφύρι του Διακουμή, που βρίσκονται στο ρέμα της Λαγωνίκας, βόρεια από το Πουρί. Και τα δύο είναι μονότοξα, λιθόκτιστα και χρονολογούνται πιθανότατα στον 19ο αιώνα. Αποτελούσαν τμήμα του παλιού δικτύου μονοπατιών που συνέδεε τους οικισμούς της περιοχής και σήμερα αποτελούν αγαπημένο προορισμό για τους πεζοπόρους που ακολουθούν την περίφημη κυκλική διαδρομή «Πουρί – Τρία Γεφύρια» της περιοχής.

Η μονή Φλαμουρίου 

Αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα μοναστήρια της περιοχής του Βόρειου Πηλίου. Η τοποθεσία όπου βρίσκεται είναι πραγματικά ειδυλλιακή και το επιβλητικό κτίσμα μοιάζει χαμένο μέσα σε ένα δάσος από οξιές, βελανιδιές και αγριοκαστανιές. Σύμφωνα με την παράδοση εκεί προϋπήρχε παλαιότερη μονή και η σημερινή ιδρύθηκε γύρω στο 1583 από τον όσιο Συμεών τον Ανυπόδητο και Μονοχίτωνα, πρώην ηγούμενο της Μονής Φιλοθέου στο Άγιο Όρος. Λίγο αργότερα ανακηρύχθηκε ως Σταυροπηγιακή. Το καθολικό ολοκληρώθηκε το 1602 και είναι αθωνικού τύπου (σταυροειδής εγγεγραμμένος ναός με πέντε τρούλους). Γύρω του αναπτύσσονται τα κελιά και βοηθητικά κτίσματα.

Η Μονή της Παναγίας Ράσοβας 

Θα τη βρείτε ανάμεσα στη Ζαγορά και το Πουρί, μέσα σε καστανοδάσος, σε μια θέση με πηγαία νερά. Η Μονή Παναγίας Ράσοβας αποτελεί ένα από τα αρχαιότερα μοναστήρια του Πηλίου, με ιστορία που ανάγεται στον 13ο αιώνα, και θεωρείται ότι συνέβαλε στη διαμόρφωση του πρώιμου οικισμού της Ζαγοράς. Από το αρχικό βυζαντινό μοναστήρι δεν σώζονται πολλά κτίσματα. Το καθολικό ωστόσο διατηρείται: οικοδομήθηκε τον 17ο αιώνα, είναι γνωστό ως Παναγία Ράσοβα (τιμάται στα Εισόδια της Θεοτόκου) και ξεχωρίζει για τους δύο χαμηλούς πέτρινους τρούλους του -ένα ιδιαίτερα σπάνιο αρχιτεκτονικό χαρακτηριστικό στον ελλαδικό χώρο.

Η Μονή Σουρβιάς 

Η Μονή Σουρβιάς είναι ένα από τα σημαντικότερα οχυρωμένα μεταβυζαντινά μοναστηριακά συγκροτήματα του Πηλίου, κτισμένη σε μια κατάφυτη πλαγιά. Ανακαινίστηκε τον 16ο αιώνα από τον όσιο Διονύσιο τον εν Ολύμπω και το καθολικό ολοκληρώθηκε το 1627. Πρόκειται για ναό αθωνικού τύπου αφιερωμένο στην Αγία Τριάδα που ξεχωρίζει για την ιδιαίτερη κυματοειδή λιθόστρωτη στέγη και τις αξιόλογες τοιχογραφίες του 17ου αιώνα. Σύμφωνα με τοπικές ιστορικές μαρτυρίες, κατά τη γερμανική Κατοχή στα κελιά και στο καθολικό του μοναστηριού λειτούργησε παράνομο τυπογραφείο που χρησιμοποιήθηκε για την εκτύπωση αντιστασιακού υλικού.

Σήμερα διατηρείται το καθολικό και έχουν αποκατασταθεί κυρίως η επιβλητική φρουριακή πύλη και τμήματα του ψηλού περιβόλου. Άλλα βοηθητικά κτίρια παραμένουν ερειπωμένα. Από το μοναστήρι της Σουρβιάς ξεκινά σηματοδοτημένο μονοπάτι μέσα σε δάσος από καστανιές, βελανιδιές και πλατάνια, που οδηγεί στο μικρό πέτρινο εκκλησάκι της Παναγίας Λέστιανης, στο κοντινό πέτρινο γεφύρι του Αλεβίζου (ή Λέσχιανης) και στα παλιά ασκηταριά της περιοχής.

Διαβάστε ακόμα:

«Ένας τόπος με ψυχή»: Ο Λαύκος Πηλίου του ηθοποιού Μιχάλη Μητρούση

Ιωάννης Πάππος: Το ησυχαστήριο στο Πήλιο του Έλληνα συγγραφέα που κατέκτησε τους Αμερικανούς κριτικούς

Οι ωραιότερες παραλίες του Ανατολικού Πηλίου