Πριν από την κράτηση του ξενοδοχείου, την αγορά του αεροπορικού εισιτηρίου και την πρώτη βόλτα σε έναν άγνωστο τόπο, προηγείται μια ερώτηση στην οθόνη: «Πού να πάω;». Όλο και συχνότερα, την απάντηση αναλαμβάνει να δώσει η τεχνητή νοημοσύνη. Προτείνει προορισμούς, συνθέτει διαδρομές και επηρεάζει την εικόνα που σχηματίζει ο ταξιδιώτης για έναν τόπο, πολύ πριν φτάσει εκεί.
Σε αυτή τη μετατόπιση εστιάζει η Παγκόσμια Ημέρα Τουρισμού, στις 27 Σεπτεμβρίου, με θέμα την ψηφιακή ατζέντα και την τεχνητή νοημοσύνη για τον επανασχεδιασμό του τουρισμού. Με το Ελ Σαλβαδόρ να φιλοξενεί τον κεντρικό εορτασμό, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Τουρισμού ανοίγει μια συζήτηση που αφορά την καθημερινότητα των ταξιδιωτών, την επιβίωση των μικρών επιχειρήσεων και τη δυνατότητα των προορισμών να καθορίζουν οι ίδιοι πώς παρουσιάζονται στον κόσμο.
Στον διεθνή χάρτη των εορτασμών περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, και τρεις ελληνικές συμμετοχές, η Σκιάθος, με επίκεντρο τον πολιτιστικό τουρισμό, η Έδεσσα, με εκπαιδευτικές δράσεις γύρω από τους δρόμους του νερού, και η Καλαμάτα, με την παρουσίαση της νέας ψηφιακής τουριστικής της πύλης.
Ποιοι προορισμοί κερδίζουν μια θέση στην οθόνη μας
Η Παγκόσμια Ημέρα Τουρισμού γιορτάζεται από το 1980, αναδεικνύοντας τη συμβολή των ταξιδιών στην οικονομία, στον πολιτισμό και στις κοινωνίες. Φέτος, το ενδιαφέρον στρέφεται σε μια τεχνολογία που ήδη επηρεάζει ποιοι προορισμοί εμφανίζονται μπροστά στον υποψήφιο επισκέπτη και ποιες επιχειρήσεις αποκτούν πρόσβαση στην προσοχή του.
Στο κείμενο θέσεων για τον εορτασμό, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Τουρισμού θέτει δύο κεντρικά ερωτήματα, ποιος ωφελείται από αυτή τη μεταμόρφωση και ποιος αποφασίζει τους κανόνες της. Η δυνατότητα μιας πόλης, ενός νησιού ή μιας μικρής τουριστικής επιχείρησης να συμμετέχει στη νέα ψηφιακή πραγματικότητα αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς οι απαντήσεις των συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης εξελίσσονται και σε πεδίο εμπορικού ανταγωνισμού.
Ο οργανισμός επισημαίνει τον κίνδυνο οι μεγαλύτερες επιχειρήσεις να εξασφαλίσουν ισχυρότερο προβάδισμα, εφόσον η προβολή μέσα σε αυτές τις απαντήσεις εξαρτηθεί από την αγοραστική τους δύναμη. Για τους μικρότερους προορισμούς, το ζητούμενο είναι να έχουν φωνή στη διαμόρφωση της ψηφιακής τους εικόνας, με αξιόπιστες πληροφορίες και ουσιαστική παρουσία εκεί όπου σχεδιάζονται πλέον τα ταξίδια.
Για τον επισκέπτη, αντίστοιχα, ανακύπτει ένα πρακτικό ερώτημα. Με ποια κριτήρια προτείνεται μια διαδρομή, ένα κατάλυμα ή μια εμπειρία; Η ευκολία μιας έτοιμης απάντησης κάνει ακόμη πιο σημαντική την αξιοπιστία της πληροφορίας.
Στο Σαν Σαλβαδόρ, το πρόγραμμα του κεντρικού εορτασμού έχει σχεδιαστεί γύρω από ζωντανές επιδείξεις εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης. Στόχος είναι να παρουσιαστούν πρακτικές χρήσεις για τη λήψη αποφάσεων από δημόσιους φορείς και επιχειρήσεις, την ανάπτυξη δεξιοτήτων των εργαζομένων και την ανακάλυψη προορισμών από τους ταξιδιώτες. Παράλληλα, επιδιώκεται να τεθούν οι βάσεις για μια κοινή θέση του τουριστικού τομέα απέναντι στην τεχνολογία, η οποία θα προωθηθεί μέσα από τα όργανα του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού.
Στο μήνυμά της, η Γενική Γραμματέας του οργανισμού, Shaikha Al Nuwais, αναγνωρίζει τις δυνατότητες της τεχνητής νοημοσύνης να συμβάλει σε έναν αποτελεσματικότερο και ανθεκτικότερο τουρισμό. Θέτει, όμως, ως προϋπόθεση τα οφέλη να φτάνουν σε όλους.
Ιδιαίτερη αναφορά κάνει στο χάσμα ανάμεσα σε όσους διαμορφώνουν τους νέους ψηφιακούς κανόνες και σε όσους καλούνται να τους ακολουθήσουν. Επισημαίνει επίσης ένα καθημερινό λειτουργικό πρόβλημα καθώς συστήματα κρατήσεων, πληρωμών και δεδομένων εξακολουθούν συχνά να λειτουργούν αποσυνδεδεμένα. Η σύνδεσή τους, μαζί με την ενίσχυση των ανθρώπων που εργάζονται στον τουρισμό, αποτελεί βασικό ζητούμενο της μετάβασης.
Τα ταξίδια συνεχίζονται, με πιο εύθραυστη ανάπτυξη
Η συζήτηση πραγματοποιείται σε μια περίοδο αυξημένων πιέσεων για τον διεθνή τουρισμό. Σύμφωνα με το τελευταίο Παγκόσμιο Τουριστικό Βαρόμετρο του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού, οι διεθνείς τουριστικές αφίξεις έφτασαν περίπου τα 690 εκατ. στο πρώτο εξάμηνο του 2026, αυξημένες κατά 0,4%, ή περίπου 3 εκατ., σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2025.
Η αύξηση κατά 2% στο πρώτο τρίμηνο έδωσε τη θέση της σε υποχώρηση κατά 1% στο δεύτερο. Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, οι υψηλές τιμές του πετρελαίου και το αυξημένο κόστος ταξιδιού επηρέασαν τη δυναμική της αγοράς.
Οι διαφορές μεταξύ περιοχών είναι έντονες. Η Αφρική κατέγραψε άνοδο 4%, η Ευρώπη 3%, η Αμερική 2% και η Ασία και ο Ειρηνικός 1%. Στη Μέση Ανατολή, οι αφίξεις μειώθηκαν κατά 22%.
Για το σύνολο του έτους, ο οργανισμός αναθεώρησε την εκτίμησή του σε αύξηση 1%-2%, έναντι της αρχικής πρόβλεψης για 3%-4%. Αναμένει, επίσης, ότι οι ταξιδιώτες θα συνεχίσουν να αναζητούν καλύτερη σχέση ποιότητας και τιμής, επιλέγοντας και κοντινότερους προορισμούς ή ταξίδια εντός της χώρας τους.
Σκιάθος: Ο πολιτισμός συναντά την ψηφιακή εποχή
Στη Σκιάθο, η συζήτηση για το μέλλον των πολιτιστικών προορισμών βρέθηκε στο επίκεντρο του 19ου συνεδρίου του Ευρωπαϊκού Δικτύου Πολιτιστικού Τουρισμού, ECTN, σε σύνδεση με τη φετινή Παγκόσμια Ημέρα Τουρισμού.
Με βασικό χώρο διεξαγωγής το Πολιτιστικό Κέντρο στο Μπούρτζι, το συνέδριο ανέδειξε τη σχέση πολιτισμού, βιωσιμότητας και νέων τεχνολογιών. Οι θεματικές του κάλυψαν την ανθεκτικότητα των προορισμών, τις δημιουργικές ταξιδιωτικές εμπειρίες, την ψηφιακή ανάδειξη της κληρονομιάς και τον προσβάσιμο τουρισμό. Έμφαση δόθηκε επίσης στις πεζοπορικές και ποδηλατικές διαδρομές, καθώς και στις συνεργασίες μεταξύ πολιτιστικών προορισμών διαφορετικών χωρών.
Το ECTN συμμετέχει στον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Τουρισμού με δράση στη Σκιάθο, εστιάζοντας στον ψηφιακό μετασχηματισμό των πολιτιστικών προορισμών και των οργανισμών διαχείρισής τους, με εργαλεία που ενισχύουν την ανθεκτικότητα και αξιοποιούν τις δυνατότητες της τεχνητής νοημοσύνης.
Στην προσπάθεια συνδέονται δύο ευρωπαϊκά έργα. Το INSPIRES υποστηρίζει τις μικρομεσαίες τουριστικές επιχειρήσεις μέσω κατάρτισης και χρηματοδότησης, με έμφαση στην ψηφιοποίηση, τη βιωσιμότητα και την προσαρμογή στις κρίσεις. Το Smart Tour προσεγγίζει τους έξυπνους προορισμούς μέσα από την προσβασιμότητα, την ψηφιακή μετάβαση, την πολιτιστική κληρονομιά και τη δημιουργικότητα.
Η επιλογή αυτών των θεμάτων αναδεικνύει μια ουσιαστική πρόκληση για τον πολιτιστικό τουρισμό, το πώς δηλαδή η τεχνολογία μπορεί να βοηθήσει τον επισκέπτη να κατανοήσει καλύτερα έναν τόπο, διατηρώντας στο επίκεντρο την ιστορία και τους ανθρώπους του. Το συνέδριο διοργανώνεται από το ECTN σε συνεργασία με τον Δήμο Σκιάθου και τα μέλη του δικτύου.
Έδεσσα: Οι δρόμοι του νερού οδηγούν στον τουρισμό του αύριο
Η Έδεσσα προσεγγίζει το φετινό θέμα μέσα από το στοιχείο που καθορίζει την ταυτότητά της, που δεν είναι άλλη από το νερό. Οι δράσεις της προγραμματίζεται να πραγματοποιηθούν τη Δευτέρα 28 Σεπτεμβρίου, στο Πάρκο Καταρρακτών και στο ιστορικό Κανναβουργείο.
Στον πυρήνα του προγράμματος βρίσκονται οι «δρόμοι του νερού» και η σύνδεση της φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς με τις σύγχρονες ταξιδιωτικές εμπειρίες. Μέσα από 8 εκπαιδευτικά εργαστήρια, μαθητές και εκπαιδευτικοί θα προσεγγίσουν βιωματικά θέματα τοπικής ταυτότητας, βιωσιμότητας, επιχειρηματικότητας και νέων δεξιοτήτων, σε συνδυασμό με τις δυνατότητες της τεχνητής νοημοσύνης.
Το πρόγραμμα απευθύνεται σε σχολικές μονάδες που δηλώνουν συμμετοχή. Τον σχεδιασμό και τον συντονισμό έχει ο δρ. Ευάγγελος Κυριακού, ειδικός στη διαχείριση προορισμών και μέλος του Παγκόσμιου Συμβουλίου Αειφόρου Τουρισμού, GSTC.
Ξεχωριστή θέση αποκτά το Κανναβουργείο, το οποίο, σύμφωνα με την ανακοίνωση της διοργάνωσης, ανοίγει ξανά τις πόρτες του έπειτα από πολλά χρόνια. Ο χώρος προβλέπεται να φιλοξενήσει έως τις 27 Σεπτεμβρίου το συνέδριο «Υγιείς Πόλεις» και την επόμενη ημέρα να αποτελέσει σημείο αναφοράς των τουριστικών δράσεων. Τις εκδηλώσεις οργανώνει ο Δήμος Έδεσσας, υπό την αιγίδα του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού.
Καλαμάτα: Η πόλη στον δρόμο και στην οθόνη
Στην Καλαμάτα, η σύνδεση της φετινής θεματικής με την εμπειρία του επισκέπτη παίρνει τη μορφή ενός νέου ψηφιακού εργαλείου. Την Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου, στις 20:00, στο Μέγαρο Χορού, προγραμματίζεται να παρουσιαστεί η νέα επίσημη τουριστική πύλη της πόλης, visit.kalamata.gr.
Το portal συγκεντρώνει δίγλωσσο περιεχόμενο για αξιοθέατα, εμπειρίες και θεματικές διαδρομές. Συνδέεται με τις νέες πινακίδες κατεύθυνσης και τις πλακέτες με κωδικούς QR στα σημεία ενδιαφέροντος, δημιουργώντας συνέχεια ανάμεσα στην περιήγηση στους δρόμους και στην πληροφορία που αναζητά ο επισκέπτης στο κινητό του.
Σύμφωνα με την παρουσίαση του εγχειρήματος, το περιεχόμενο έχει σχεδιαστεί ώστε να μπορεί να αξιοποιηθεί και από συστήματα τεχνητής νοημοσύνης. Η επίσημη, ελεγμένη πληροφορία αποκτά έτσι σημασία και πριν από την άφιξη, όταν ο ταξιδιώτης αναζητά προτάσεις και διαμορφώνει το πρόγραμμά του.
Στην εκδήλωση περιλαμβάνεται σύντομη ομιλία του καθηγητή Βασίλη Πουλόπουλου με τίτλο «Από την πραγματική στην ψηφιακή Καλαμάτα: ένας προορισμός, μια εικόνα». Την παρουσίαση διοργανώνει ο Δήμος Καλαμάτας.
Το ζητούμενο παραμένει ο τόπος και οι άνθρωποί του
Οι τρεις ελληνικές συμμετοχές φωτίζουν διαφορετικές πλευρές της ίδιας αλλαγής. Η Σκιάθος δίνει έμφαση στη γνώση και στη συνεργασία γύρω από τον πολιτιστικό τουρισμό. Η Έδεσσα εμπλέκει τη νέα γενιά στη γνωριμία με τον τόπο της. Η Καλαμάτα οργανώνει την πληροφορία που συνοδεύει τον επισκέπτη πριν και κατά τη διάρκεια του ταξιδιού.
Μέσα από αυτές τις προσεγγίσεις προκύπτει και το ουσιαστικό μέτρο επιτυχίας της ψηφιακής μετάβασης, το αν βοηθά τους ταξιδιώτες να γνωρίζουν καλύτερα τους προορισμούς και τις τοπικές κοινωνίες να συμμετέχουν στα οφέλη του τουρισμού. Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να προτείνει την επόμενη στάση, όμως την αξία της συνάντησης με έναν τόπο, εξακολουθούν να τη δημιουργούν οι άνθρωποί του. Η ανάπτυξη του ελληνικού τουρισμού προϋποθέτει σταθερό και δίκαιο περιβάλλον για τις επιχειρήσεις που τον υπηρετούν.
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Τουρισμού η Ομοσπονδία Ελληνικών Συνδέσμων Γραφείων Ταξιδίων και Τουρισμού υπογραμμίζει ότι η ανάπτυξη του ελληνικού τουρισμού προϋποθέτει σταθερό και δίκαιο περιβάλλον για τις επιχειρήσεις που τον υπηρετούν. Η προστασία των νόμιμων επιχειρήσεων, η αντιμετώπιση του αθέμιτου ανταγωνισμού και των παράνομων δραστηριοτήτων, καθώς και η τήρηση των κανόνων για τα ταξίδια από τρίτες χώρες είναι βασικές προϋποθέσεις για την εύρυθμη λειτουργία του κλάδου.
Την ίδια ώρα, οι προκλήσεις εντείνονται σε ένα διεθνές περιβάλλον αβεβαιότητας, με την άνοδο των τιμών των καυσίμων να επιβαρύνει το κόστος των μετακινήσεων και να επηρεάζει συνολικά την ταξιδιωτική αγορά.
Σε αυτή τη συγκυρία, η Ομοσπονδία επιδιώκει να βρίσκεται μπροστά από τις εξελίξεις, αναπτύσσοντας πρωτοβουλίες εξωστρέφειας, δίνοντας αξιόπιστα εργαλεία στα ελληνικά ταξιδιωτικά γραφεία για να ανταποκριθούν στις νέες ταξιδιωτικές ανάγκες και διατηρώντας σταθερή επαφή με την Πολιτεία.
Άλλωστε, είναι χαρακτηριστικό ότι η φετινή θεματική της Παγκόσμιας Ημέρας Τουρισμού, Digital Agenda and Artificial Intelligence to Redesign Tourism, αναδεικνύει τον ψηφιακό μετασχηματισμό του κλάδου σε παγκόσμια κλίμακα. Σε αυτή την κατεύθυνση, η Ομοσπονδία αξιοποιεί ήδη σύγχρονα εργαλεία, όπως η τεχνητή νοημοσύνη, δίνοντας λύσεις στην καθημερινή λειτουργία και διεύρυνση του τουριστικού έργου. Επίσης, ενισχύει την κατάρτιση των επαγγελματιών με σχετικά εκπαιδευτικά προγράμματα, τα οποία συγκεντρώνουν ευρεία συμμετοχή.
Ταυτόχρονα, η ενίσχυση της διεθνούς συνεργασίας και της συνδεσιμότητας, καθώς και η αξιοποίηση της εκπαίδευσης, του ψηφιακού μετασχηματισμού και βιώσιμων πρακτικών, μπορούν να δημιουργήσουν νέες ευκαιρίες για τους ελληνικούς προορισμούς. Τα τουριστικά γραφεία έχουν ουσιαστικό ρόλο σε αυτή την προσπάθεια, καθώς συνδέουν προορισμούς, ταξιδιώτες και επαγγελματίες, συμβάλλοντας στη διαμόρφωση ολοκληρωμένων και αξιόπιστων ταξιδιωτικών εμπειριών.
Νέα πλατφόρμα αναζήτησης ταξιδιωτικών πακέτων με τη βοήθεια της Τεχνητής Νοημοσύνης
Εξάλλου, η Ομοσπονδία Ελληνικών Συνδέσμων Γραφείων Ταξιδίων και Τουρισμού ανακοίνωσε τη σύσταση της TravelScanner24 Ι.Κ.Ε., της νέας εταιρείας που θα αναπτύξει και θα λειτουργεί την ομώνυμη πλατφόρμα. Εταίροι της νέας ΙΚΕ είναι ο Σύνδεσμος των εν Ελλάδι Τουριστικών και Ταξιδιωτικών Γραφείων (ΗΑΤΤΑ) και η εταιρεία Delos Logic Ι.Κ.Ε., με το εγχείρημα να έχει ως βασικό στόχο τη δημιουργία ενός σύγχρονου ψηφιακού εργαλείου προβολής και προώθησης των Ελληνικών τουριστικών γραφείων και των προϊόντων τους.
Η TravelScanner24 δημιουργείται με σκοπό να ενισχύσει την εξωστρέφεια των ελληνικών ταξιδιωτικών γραφείων, να διευρύνει την επικοινωνία τους με το ταξιδιωτικό κοινό και να προσδώσει μεγαλύτερη δυναμική στις πωλήσεις τους, δημιουργώντας νέες επιχειρηματικές ευκαιρίες και, τελικά, την παραγωγή διευρυμένης επιχειρηματικής δραστηριότητας για τα μέλη. Πρόκειται για μια καινοτόμα ελληνική πλατφόρμα αναζήτησης και προβολής οργανωμένων ταξιδιών, στα Ελληνικά και στα Αγγλικά, η οποία θα αξιοποιεί την τεχνητή νοημοσύνη και φιλοδοξεί να συγκεντρώσει σε έναν ενιαίο ψηφιακό κόμβο τα πακέτα των ελληνικών ταξιδιωτικών γραφείων.
Αναζητήσεις για πακέτα σε Ελλάδα και εξωτερικό
Ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στην προβολή πακέτων των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στον εξερχόμενο τουρισμό, παρουσιάζοντας ταξιδιωτικές προτάσεις τόσο για προορισμούς εντός Ελλάδας όσο και για ευρωπαϊκές αγορές και τρίτες χώρες. Η πλατφόρμα θα καλύπτει ταξίδια στην Ελλάδα και στο εξωτερικό και θα επιτρέπει στους χρήστες να αναζητούν ταξιδιωτικές προτάσεις με φυσική γλώσσα, περιγράφοντας τις ανάγκες και τις προτιμήσεις τους. Τα αποτελέσματα θα μπορούν να φιλτράρονται, μεταξύ άλλων, με βάση την τιμή, τη διάρκεια και τις ημερομηνίες, ενώ θα παρέχεται και δυνατότητα σύγκρισης βασικών χαρακτηριστικών των πακέτων.
Μέσω της πλατφόρμας, ο χρήστης θα μπορεί να μεταβαίνει απευθείας στην ιστοσελίδα του τουριστικού γραφείου ή να εκδηλώνει ενδιαφέρον για συγκεκριμένο ταξίδι. Στον σχεδιασμό του TravelScanner24 περιλαμβάνονται κανόνες διαφάνειας ως προς την προβολή και την κατάταξη των ταξιδιών, καθώς και διαδικασίες ελέγχου των στοιχείων και των απαιτούμενων αδειοδοτήσεων των συμμετεχόντων γραφείων.
Ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας, κ. Λύσανδρος Τσιλίδης, δήλωσε σχετικά: «Με τη σύσταση του TravelScanner24 δημιουργούμε ένα κοινό ψηφιακό κανάλι προβολής για τα τουριστικά γραφεία και τα προϊόντα τους, με βασικό στόχο την εξωστρέφεια, την ενίσχυση της επικοινωνίας τους με το ταξιδιωτικό κοινό και τη δημιουργία νέων δυνατοτήτων για τις πωλήσεις και την επιχειρηματική τους δραστηριότητα. Στόχος μας είναι να στηρίξουμε ουσιαστικά τα μέλη μας, προωθώντας τα συμφέροντά τους με κανόνες ποιότητας και διαφάνειας, σύμφωνα με το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τα οργανωμένα ταξίδια. Παράλληλα, δεσμευόμαστε για τη συνεχή ενημέρωση και υποστήριξη των μελών μας, αλλά και για τη διαρκή ανανέωση του TravelScanner24, ώστε η πλατφόρμα να παραμένει σύγχρονη, ενημερωμένη και να παρουσιάζεται με δυναμικό τρόπο στο ταξιδιωτικό κοινό».
Διαβάστε ακόμα:
Η Αλόννησος στους 10 καλύτερους προορισμούς βιώσιμου τουρισμού παγκοσμίως για το 2027
Πώς οι ξενοδόχοι θα δίνουν εργασία σε γυναίκες θύματα βίας και διακρίσεων
Οι αγορές που έκαναν τη διαφορά για τον ελληνικό τουρισμό στο 7μηνο
