«Ρήμα παρά ουσιαστικό, μια δράση παρά ένα μέρος» όπως το έχει χαρακτηρίσει η Αμερικανίδα χορογράφος Μάρθα Γκράχαμ, το θέατρο έρχεται να «τροφοδοτήσει», και αυτή τη σεζόν, τα φθινοπωρινά και χειμερινά απογεύματά μας, μην αποκλείνοντας στιγμή από τον σκοπό του να μας κάνει καλύτερους ανθρώπους.
Η είσοδος στη θεατρική αίθουσα συνεπάζεται την ταυτόχρονη αποποίηση των λοιπών σκέψεων και καταστάσεων, ώστε το κοινό να επιδοθεί ανεπηρέαστο στο σύμπαν του εκάστοτε θεατρικού έργου. Και αυτή η μαγεία δεν ηδύνατο να αντικατασταθεί. Το θέατρο εστιάζει στον άνθρωπο, στα στοιχειώδη της ζωής και της κοινωνίας ώστε κανένα μέλος του να μην μείνει απομονωμένο, ή στεναχωρημένο.
Νοσταλγώντας τη συνθήκη μιας παράστασης σε κλειστή αίθουσα θεάτρου και καθώς η σταδιακή πτώση της θερμοκρασίας και των φύλλων από τα δέντρα κάνουν όλο και πιο αισθητή την παρουσία τους, πλοηγηθήκαμε στον θεατρικό «χάρτη» της Αθήνας και σημειώνουμε 11 από τις πρεμιέρες που θα γίνουν τον Οκτώβριο στην ελληνική πρωτεύουσα.
Οι θεματικές ποικίλουν, στον πυρήνα τους παραμένει ο άνθρωπος: οι σκέψεις του σε μια πατριαρχική κοινωνία, οι αγωνίες του μεσούσης της στεγαστικής κρίσης, οι ιστορίες του παρελθόντος που πονούν, η αναζήτηση της αλήθειας και της δικαιοσύνης, το συναισθάνεσθαι με αντίπαλο την απρόσωπη τεχνολογία. Το στοιχείο της ανθρωπιάς το οποίο παραμένει αληθινό και αναντικατάστατο. Ας πλοηγηθούμε.
«Φόνισσα» με τη Λυδία Κονιόρδου στο ΕΡΓΟΝ
«Επί τρία χρόνια δεν έζησα για να παίξω αυτόν τον ρόλο» είχε δηλώσει η τραγωδός Λυδία Κονιόρδου για την απαιτητική ερμηνεία της ως Φραγκογιαννού, στη «Φόνισσα» του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη που είχε ανεβεί το 1998 στο θέατρο «Πολιτεία», σε διασκευή και σκηνοθεσία Σωτήρη Χατζάκη. Η παράσταση είχε λάβει θερμής υποδοχής από κοινό και κριτικούς και αποτέλεσε ορόσημο για τον τρόπο που το κλασικό Παπαδιαμαντικό σύμπαν μπορεί να μεταφερθεί στο σύγχρονο θέατρο.
Σήμερα, 28 χρόνια μετά την επιτυχία της, η παράσταση κάνει πρεμιέρα την 1η Οκτωβρίου στο νέο θέατρο «ΕΡΓΟΝ» (Ζωοδόχου Πηγής 3) στην «καρδιά» της Αθήνας. Η διασκευή-σκηνοθεσία και αφήγηση του Σ. Χατζάκη φωτίζουν τις παθογένειες της ελληνικής κοινωνίας ακόμα και εν έτει 2026. Η υπόθεση μάς μεταφέρει στη Σκιάθο των αρχών του 20ου αιώνα, όπου η χήρα Φραγκογιαννού θεωρεί υποχρέωσή της να απαλλάξει τον κόσμο από μικρά κορίτσια.
Τη Λυδία Κονιόρδου πλαισιώνουν οι ηθοποιοί Ανδριανή Τουντοπούλου, Μίνα Λουίζου, Αμαλία Τσεκούρα, Φανή Λύκου και οι μουσικοί Xρήστος Σύγγελος, Σίμος Παπασπύρου, Φάνης Μανούσης και Γιώργος Τούμπλαρης.
«Θαυμαστός καινούργιος κόσμος» στο Δίπυλον
Είμαστε διατεθειμένοι να ανταλλάξουμε την ελευθερία μας με την αίσθηση της ασφάλειας; Ερωτήματα όπως αυτό διατρέχουν το έργο «Θαυμαστός Καινούργιος Κόσμος» (1932) του Άλντους Χάξλεϊ το οποίο κάνει πρεμιέρα στις 29 Οκτωβρίου στο θέατρο «Δίπυλον» (Σαμουήλ Καλογήρου 2, Θησείο) σε σκηνοθεσία Αικατερίνης Παπαγεωργίου.
«Η παράσταση προσπαθεί να μας μεταφέρει ακριβώς στη σύγκρουση μορφών εξουσίας: ανάμεσα σε αυτό που επιβάλλεται και σε αυτό που προσφέρεται, ανάμεσα στην καταπίεση και στην αποχαύνωση», αναφέρει –μεταξύ άλλων– η Παπαγεωργίου στο σκηνοθετικό της σημείωμα, δίνοντας στους ηθοποιούς Ισιδώρα Δωροπούλου, Αναστασία Ραφαέλα Κονίδη, Μάριο Κρητικόπουλο, Τάσο Λέκκα, Καλλιρρόη Μυριαγκού και Βασίλη Μηλιώνη, τη σκυτάλη να μεταφέρουν επί σκηνής το δυστοπικό αριστούργημα του Άγγλου μυθιστοριογράφου: μία κοινωνία όπου η τεχνολογία έχει εξαλείψει τον πόνο και οι άνθρωποι εκπαιδεύονται να αποφεύγουν κάθε μορφή ουσιαστικού συναισθηματικού δεσμού.
Σκηνοθετικό «βάπτισμα» για την Κόρα Καρβούνη
Την πρώτη της σκηνοθεσία υπογράφει η Κόρα Καρβούνη με το σύγχρονο έργο «Χώρισε με ΑΕ και ΣΙΑ» του Tristan Petitgirard, που ανεβαίνει για πρώτη φορά στην Ελλάδα, στο θέατρο «Θησείον» (Τουρναβίτου 7, Θησείο), και πραγματεύεται τον χωρισμό ως υπηρεσία κατ’ οίκον: ένας ιδιοκτήτης γραφείου θα ενημερώνει το ένα από τα δύο πρόσωπα για την επιθυμία του άλλου να επέλθει λήξη στη σχέση.
Η εν λόγω κωμωδία θέτει ερωτήματα για την αέναη πάλη των φύλων, την αδυναμία του ανθρώπου να ομολογήσει την αλήθεια του τέλους μιας σχέσης, την ευκολία με την οποία οι άνθρωποι αναθέτουν στους άλλους τις δύσκολες πράξεις τους. Πρωταγωνιστούν οι Μιχάλης Συριοπούλος, Βάσω Καβαλλιεράτου και Στάθης Κόικας, η μουσική είναι του Φοίβου Δεληβοριά. Πρεμιέρα στις 15 Οκτωβρίου.
«Χρόνος από δεύτερο χέρι» στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά
Στο βραβευμένο με Νόμπελ Λογοτεχνίας (2015) βιβλίο «Το Τέλος του Κόκκινου Ανθρώπου» η Σβετλάνα Αλεξίεβιτς καταγράφει τις ιστορίες που εξομολογήθηκαν άνδρες και γυναίκες, κάθε ηλικίας και πολιτικής σκέψης, που έζησαν στη Ρωσία τον 20ο και τον 21ο αιώνα. Το μυθιστόρημα αυτό διασκευάζει και σκηνοθετεί για πρώτη φορά στην Ελλάδα η Βίλια Χατζοπούλου, η παράσταση φέρει τον τίτλο «Χρόνος από δεύτερο χέρι» και κάνει πρεμιέρα στις 9 Οκτωβρίου στο Δημοτικό Θέατρο Πειραιά (Λεωφ. Ηρ. Πολυτεχνείου 32, Πειραιάς).
Κοινός άξονας των ιστοριών είναι ο αγώνας για επιβίωση των ανθρώπων σε συνθήκες κινδύνου, σε γεγονότα τα οποία αποτελούν Ιστορία. Τίθενται επί τάπητος πώς οι μικρές ιστορίες γράφουν Ιστορία και εάν οι άνθρωποι αλλάζουν την Ιστορία. Ερμηνεύουν οι Ελένη Καστάνη, Γιώργος Καφετζόπουλος, Αφροδίτη Αλ Σάλεχ, Μαρία Καλαμποκιά, Γιώργος Μανιάδης, Αγγελική Μπούρα και Μαρία Σταυροπούλου, η μουσική είναι του Νίκου Κηπουργού.
«Μάνα, μητέρα, μαμά» στο θέατρο Άλμα
Κομμάτι από τον κόσμο μας καθώς ενέχει τη μητρική φιγούρα, το έργο «Μάνα, μητέρα, μαμά» του Γιώργου Διαλεγμένου κάνει πρεμιέρα στις 21 Οκτωβρίου στο θέατρο «Άλμα» (Ακομινάτου 15), υπενθυμίζοντας πως η μητέρα ταυτίζεται με τη γενέθλια γη. Πικρά κωμικό, με ψήγματα θλίψης, μα βαθιά ανθρώπινο, το έργο δεν αφήνει απέξω τη μοναξιά και τη σύγχρονη ελληνική πραγματικότητα, την ύπαρξη και το αδιέξοδο στο οποίο μπορεί κάποιος να φτάσει λόγω του στεγαστικού ζητήματος.
Σε μία Αθήνα που διαρκώς αλλάζει και οι κάτοικοί της προσπαθούν να επιβιώσουν, μια ηλικιωμένη μητέρα πιέζεται από τους γιους και τις νύφες της να δώσει το σπίτι της και, παρά την προσπάθειά της να αντισταθεί, εν τέλει δίνει την έγκρισή της. Η σκηνοθεσία είναι του Γιώργου Διαλεγμένου, παίζουν οι Θανάσης Βλαβιανός, Νεκταρία Γιαννουδάκη, Τόνια Μαράκη, Νίκος Ορφανός και Σμαράγδα Σμυρναίου.
Focus στον ζωγράφο Θεόφιλος Χατζημιχαήλ
Είχε σημειώσει επιτυχία κατά το ανέβασμά της στη Σχολή Καλών Τεχνών, στο Fougaro Art Center στο Ναύπλιο και στο Παλαιό Πανεπιστήμιο (Μουσείο Ιστορίας) στην Πλάκα και έφτασε η στιγμή να κάνει την πρεμιέρα της, αυτή τη σεζόν, στις 9 Οκτωβρίου στη θεατρική σκηνή «Μίνι Πειραιώς 131» (Γκάζι). Πρόκειται για το εμπνευσμένο από τη ζωή του Θεόφιλου Χατζημιχαήλ, έργο, «Θεόφιλος sold» του Σαμσών Ρακά, σε σκηνοθεσία Όλιας Λαζαρίδου.
Η ζωή του μοιάζει με διδακτικό παραμύθι: αντιμετώπιζε τις ειρωνείες και τα σχόλια που δεχόταν ζωγραφίζοντας ακατάπαυστα και αφήνοντας το έργο του να μιλήσει γι’ αυτόν. Τον Θεόφιλο ενσαρκώνει ο τιμημένος με το Βραβείο «Κάρολος Κουν», Χάρης Χαραλάμπους Καζέπης. Μαζί του, επί σκηνής η ηθοποιός Αριάδνη Κωνσταντακοπούλου.
«Ο έμπορος της Βενετίας» από τους Μπέζο και Μαραβέγια
Απαιτητικό και πολυεπίπεδο έργο που θέτει επιτακτικά το ερώτημα αν μπορεί να υπάρξει δικαιοσύνη χωρίς ανθρωπιά, ο «Έμπορος της Βενετίας» του Ουίλιαμ Σαίξπηρ κάνει πρεμιέρα στις 21 Οκτωβρίου στο θέατρο «Αλκυονίς» (Ιουλιανού 42, Αθήνα), υπό τη σκηνοθετική ματιά του Γιάννη Μπέζου ο οποίος συμμετέχει στον θίασο της παράστασης από κοινού με τους Φαίη Ξυλά, Τάσο Γιαννόπουλο, Γιάννη Στόλλα, Αλμπέρτο Φάις, Λήδα Καπνά, Σταύρο Μαρκάλα, Ιωάννη Απέργη, Παναγιώτη Γουρζουλίδη, Ηρακλή Κρομμύδα, Θράσο Σταθόπουλο, Στελίνα Καρασαββίδου. Το μουσικό σύμπαν συνθέτει ο Κωστής Μαραβέγιας.
Όσο για την υπόθεση της σαιξπηρικής μαύρης κωμωδίας, στη Βενετία, ο έμπορος Αντόνιο δανείζεται χρήματα από τον Σάυλωκ, προκειμένου να βοηθήσει τον φίλο του Μπασσάνιο να διεκδικήσει την Πόρσια. Όμως, αν το χρέος δεν εξοφληθεί εγκαίρως, ο Σάυλωκ θα δικαιούται μια λίβρα από τη σάρκα του Αντόνιο. Ο ακραίος και αδιανόητος όρος του δανείου υπογραμμίζει τις σκοτεινές πτυχές των ανθρώπων, όπως η επιθυμία για εκδίκηση, η κοινωνική υποκρισία, ο αποκλεισμός, καθώς και –σε κάθε εποχή– την ανάγκη να ακουστεί η φωνή εκείνου που έχει πληγωθεί.
Συνεχείς ανατροπές στο θέατρο «Αθηνών»
Συνεχείς ανατροπές κρατούν αμείωτο το ενδιαφέρον στο πολυβραβευμένο έργο του Ariel Dorfman, «Ο Θάνατος και η Κόρη» το οποίο κάνει πρεμιέρα στις 9 Οκτωβρίου στο θέατρο «Αθηνών» (Βουκουρεστίου 10), σε σκηνοθεσία Μανώλη Δούνια και Αιμίλιου Χειλάκη. Ο τελευταίος πρωταγωνιστεί μαζί με τους Αντώνη Μυριαγκό και Αθηνά Μαξίμου σε μία παράσταση που αποτελεί ένα από τα πιο σημαντικά θρίλερ του σύγχρονου παγκόσμιου θεάτρου.
Το έργο μεταφέρει το κοινό σε μια χώρα όπου η δημοκρατία έχει μόλις αποκατασταθεί, η αφήγηση εκτυλίσσεται σε ένα απομονωμένο σπίτι στο οποίο ένα συζυγικό ζευγάρι προσπαθεί να χτίσει ξανά τη ζωή του πάνω στα συντρίμμια ενός τραυματικού παρελθόντος. Η προσπάθειά τους αυτή ανατρέπεται λόγω της άφιξης ενός απροσδόκητου επισκέπτη που αποκαλύπτει μυστικά τα οποία κάποιοι θα ήθελαν να παραμείνουν κρυμμένα. Καθώς οι τρεις ήρωες εγκλωβίζονται σε ένα «παιχνίδι» εξουσίας, τίθενται ερωτήματα: όπως αν μπορεί η δικαιοσύνη να υπάρξει χωρίς εκδίκηση και εάν είναι τελικά η συγχώρεση ο δρόμος προς την εξιλέωση και την κοινωνική εξέλιξη.
«Ενοικιάζεται» και «Γκλόρια» στα θέατρα Χορν
Μια ρομαντική κωμωδία για τις ερωτικές σχέσεις μεσούσης της στεγαστικής κρίσης και μία σάτιρα για τις σχέσεις των συναδέλφων σε ένα περιβάλλον εργασίας κάνουν πρεμιέρα τον Οκτώβριο επί της οδού Αμερικής 10. Στο «Μικρό Χορν» οι Παναγιώτης Εξαρχέας και Μαρία Χάνου πρωταγωνιστούν στο νέο έργο της Νεφέλης Μαϊστράλη, «Ενοικιάζεται», μια παράσταση για τα νοικιασμένα σπίτια που στεγάζουν έρωτες. Ανεβαίνει από τις 10 Οκτωβρίου σε σκηνοθεσία Θανάση Ζερίτη.
Στο «Δημήτρης Χορν», η «Γκλόρια» του Branden Jacobs-Jenkins σε σκηνοθεσία Έμιλυς Λουίζου, επισημαίνει πώς οι σύγχρονες συνθήκες εργασίας μπορούν να εξαλείψουν τις ηθικές αξίες και να διαταράξουν τον ψυχικό κόσμο των εργαζομένων. Ανεβαίνει από τις 12 Οκτωβρίου, ερμηνεύουν οι Αποστόλης Τότσικας, Βασιλική Τρουφάκου, Μαρία Διακοπαναγιώτου, Μάξιμος Μουμούρης, Δανάη Βασιλοπούλου, Στέργιος Μικρούτσικος.
Ο Τάκης Ζαχαράτος μεταμορφώνεται σε «Δεσποινίς Μαργαρίτα»
Ταυτισμένο με την καθηλωτική ερμηνεία της Έλλης Λαμπέτη το 1975, σε μια ιστορική παράσταση που άφησε εποχή στο ελληνικό θέατρο, το έργο «Δεσποινίς Μαργαρίτα» (1971) του Ρομπέρτο Ατάιντ πρόκειται να κεντρίσει το ενδιαφέρον του θεατρικού και μη κοινού, από τις 16 Οκτωβρίου που κάνει πρεμιέρα και ανεβαίνει για 20 μόνο παραστάσεις στο θέατρο «Πτι Παλαί» (Ριζάρη 24). Στον πρωταγωνιστικό ρόλο ο πολυπράγμων και χαρισματικός Τάκης Ζαχαράτος δίνει ζωή στην ανατρεπτική προσωπικότητα της αυταρχικής δασκάλας «Δεσποινίδας Μαργαρίτας» από το ομώνυμο σατυρικό έργο για την κατάχρηση εξουσίας κατά τη δικτατορία στη Βραζιλία. Την σκηνοθεσία υπογράφει ο Βασίλης Μυριανθόπουλος.
Διαβάστε ακόμα:
Το Μουσείο Μπενάκη υποδέχεται το φθινόπωρο με παιχνίδι
Γιώργος Αγγελόπουλος: Η νέα εποχή του Φεστιβάλ Δράμας και το ντοκιμαντέρ μικρού μήκους στην Ελλάδα
Από την Ελλάδα έως το Μαρόκο και την Ισλανδία: Πού έγιναν τα γυρίσματα της «Οδύσσειας» του Νόλαν
