Ο ήλιος ξεμυτίζει πίσω από τις βουνοκορυφές και υψώνεται σταδιακά στον καλοκαιρινό ουρανό, και όσο ανεβαίνει τόσο περισσότερο χαρίζει τη λάμψη του και τη θέρμη του σε όλη την πλάση. Υπό το άγρυπνο βλέμμα του, οι άνθρωποι περπατούν, στέκονται, μιλούν, τρώνε, γελούν, ερωτεύονται, βουτούν στη θάλασσα, λιάζονται, διαβάζουν, ατενίζουν το κύμα, τη φύση, τον ορίζοντα, επιδίδονται στη μεσημβρινή ραστώνη.
Κατά το απογευματάκι, το βλέμμα των ανθρώπων πίσω από τα σκούρα γυαλιά ηλίου τους ακολουθεί τον ήλιο που κατηφορίζει για να βγει στην απέναντι πλευρά και να την φωτίσει και αυτή. Η ματιά του δεν απαρνιέται την πλάση. Παρατηρεί στιγμές που συνάμα είναι εικόνες του καλοκαιριού. Εικόνες πανέμορφες χάρη στην απλότητά τους· στην απλότητα εντοπίζεται η ομορφιά και ο Αλέκος Φασιανός (1935-2022) το γνώριζε και το απέδωσε ζωγραφικά στον μέγιστο βαθμό.
Η ποιητική του ματιά ξεδιπλώνεται μέσα από μορφές, χρώματα και στιγμές που αντλούν έμπνευση από την καθημερινότητα και τη μνήμη. Αυτός ο ιδιαίτερος εικαστικός κόσμος ξεδιπλώνεται στην έκθεση «Αλέκος Φασιανός. Κάτω από τον ήλιο του καλοκαιριού» η οποία παρουσιάζεται έως τον Ιανουάριο του 2027 στο Παράρτημα της Εθνικής Πινακοθήκης στην Κέρκυρα.
«Ζωγραφίζω ό,τι μ´ αγγίζει, ό,τι αισθάνομαι γύρω από τη ζωή, έτσι πολύ απλά. Χρυσούς καβαλάρηδες που ζουν τώρα μόνο στο όνειρό μας, γυναίκες νωχελικές ή ζευγάρια ερωτευμένων… Μ´ αρέσει το φως που χαϊδεύει τα πρόσωπα. Τι ποίηση ένα σώμα λουσμένο σ´ αυτό! Εμένα μ´ αρέσουν τα χρώματα, τα γυμνά κορμιά, τα υφάσματα, το κόκκινο δωμάτιο, η ιστορία ενός δραπέτη, τα γεγονότα τα μικρά, τα ασήμαντα….», είχε σημειώσει ο Φασιανός για το έργο του.
Η απουσία καθολικής υποκειμενικότητας στην τέχνη μας επιτρέπει να δώσουμε τη δική μας ερμηνεία και να κάνουμε τους δικούς μας συνειρμούς. Ο Φασιανός -και, σε ευρύ επίπεδο, ο εκάστοτε ζωγράφος- παραλληλίζεται με τον ήλιο: όπου και εάν βρεθεί, ο ζωγράφος παρατηρεί και έπειτα φωτίζει στο τελάρο, με τα πινέλα του, πτυχές της ανθρωπότητας. Στην περίπτωση του Φασιανού, η απόδοση των ανθρώπων όπως η στιβαρότητα των μορφών τους, εδράζεται στην βαθιά ανθρωποκεντρική ζωγραφική του η οποία είναι και άμεσα αναγνωρίσιμη και σε αυτή συνδέει, με μοναδικό τρόπο, την αρχαιότητα, το Βυζάντιο, τη λαϊκή παράδοση και τη σύγχρονη εικαστική γλώσσα.
Κόκκινο και μπλε είναι δύο χρώματα κυρίαρχα στην παλέτα του Φασιανού. «Οι καβαλάρηδες της φωτιάς» (1982) μαγνητίζουν το βλέμμα μας και στεκόμαστε μπροστά από το έργο. Δύο πελώρια κόκκινα άλογα έχουν το κεφάλι τους στραμμένο στη μία πλευρά, σε αντίθεση με τους καβαλάρηδες που καθένας τους κοιτά σε διαφορετική πλευρά, σαν καθένας να καλύπτει τα νώτα του άλλου. Το βλέμμα του ενός καβαλάρη είναι κατηφορικό και κατευθύνει τη ματιά μας προς τα σπίτια που διακρίνονται χαμηλά στο βάθος, και αυτά με τη σειρά τους ενισχύουν τη ζωγραφική αφήγηση.
Απόχρωση του κόκκινου χρώματος διακρίνεται στο βάθος του έργου «Συγκέντρωση» (1977) από όπου ξεμυτίζουν, επίσης, ένας φοίνικας και λάμπες. Η απόχρωση του κόκκινου εντοπίζεται στις γραβάτες που φορούν ορισμένες από τις μπλε ανθρώπινες φιγούρες καθώς και στα μαλλιά ορισμένων εξ αυτών, ως ανταύγειες, και ως μια λωρίδα στα καπέλα τους. Σε αυτήν τη συγκέντρωση, οι φιγούρες έχουν κατανεμηθεί σε δύο ομάδες και ανταλλάσσουν απόψεις. Ενδιαφέρον έχει η κατεύθυνση των βλεμμάτων τους όπως και η συνύπαρξή τους με στοιχεία από το φυσικό βασίλειο.
Τα παραπάνω έργα – στιγμές κάτω από το φως του καλοκαιριού, είναι ορισμένα από τα συνολικά 46 –λάδια, ακρυλικά και χαρακτικά– τα οποία παρουσιάζονται στην έκθεση στην οποία ξετυλίγονται σχεδόν έξι δεκαετίες καλλιτεχνικής παραγωγής του Φασιανού. Μέσα από τα έργα αναδεικνύεται η συνέπεια αλλά και η εξελικτική πορεία του καλλιτέχνη, καθώς και η ξεχωριστή του ικανότητα να μετατρέπει τα «μικρά, τα ασήμαντα» γεγονότα της ζωής σε εικόνες γεμάτες ζωή και ένταση.
Τα έργα τα οποία παρουσιάζονται την έκθεση προέρχονται από τη συλλογή της Εθνικής Πινακοθήκης, το Μουσείο Αλέκος Φασιανός και ιδιωτικές συλλογές, την επιμέλεια της έκθεσης έχει η Διευθύντρια Συλλογών και Μουσειολογικού Προγραμματισμού της Εθνικής Πινακοθήκης, Έφη Αγαθονίκου. Για τους λάτρεις του Φασιανού, σημειώνουμε ότι, εκτός από το νησί των Φαιάκων, έκθεση για τον σημαντικό Έλληνα ζωγράφο, με τίτλο «Ο αινιγματικός κόσμος του ανθρώπου», παρουσιάζεται έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2026 στην Άνδρο, στην Πινακοθήκη Σύγχρονης Τέχνης της Μονής Παναχράντου «Τέχνης Φυλακτήριον».
Όσο για την έκθεση στο παράρτημα της Εθνικής Πινακοθήκης στην Κέρκυρα, είναι μία όμορφη και εκπαιδευτική αφορμή για επίσκεψη στο νησί των Φαιάκων. Ένα νησί όπου σμίγουν το κάλλος και η αισθητική, ένα νησί έμπλεο αξιοθέατων. Ορισμένα από αυτά, το Αχίλλειο, γνωστό και ως το παλάτι της αυτοκράτειρας Σίσσυ) όπου λόγω εργασιών αποκατάστασης διατίθενται προς επίσκεψη μόνο οι εξωτερικοί-ανοιχτοί χώροι και οι αυτοκρατορικοί κήποι, τα Βενετσιάνικα Ναυπηγεία στον κόλπο των Γουβιών, η Ιερά Μονή Βλαχερνών και το αντικρινό Ποντικονήσι, η Παλαιά Πόλη της Κέρκυρας που ενδείκνυται για ατέλειωτους περιπάτους και παρατήρηση των κτιρίων, το Παλαιό και το Νέο Φρούριο, το Μον Ρεπό, το Μουσείο Καποδίστρια, τα ανάκτορα των Αγίων Μιχαήλ και Γεωργίου όπου σήμερα στεγάζονται το Μουσείο Ασιατικής Τέχνης και η Δημοτική Πινακοθήκη, η Σπιανάδα με τη μεγάλη πλατεία και τα πανύψηλα δέντρα.
Πρόκειται για ορισμένα από τα τοπόσημα του νησιού, που μπορούν να θεαθούν κάτω από το φως του καλοκαιριού – την εποχή που προτρέπει περισσότερο τους ανθρώπους να κάνουν μία παύση και να δροσίσουν το βλέμμα τους με ομορφιές από τη φύση και την τέχνη.
«Αλέκος Φασιανός. Κάτω από τον ήλιο του καλοκαιρού» έως τις 11 Ιανουαρίου 2027 στην Εθνική Πινακοθήκη – Παράρτημα Κέρκυρας (Kτίριο Καστελλίνο, Κάτω Κορακιάνα). Το Παράρτημα βρίσκεται σε απόσταση 14 χιλιομέτρων από την πόλη της Κέρκυρας, στην περιοχή της Κάτω Κορακιάνας, στον οδικό άξονα της Εθνικής Παλαιοκαστρίτσας, με κατεύθυνση τη Δασιά. Αστικό ΚΤΕΛ: Νο 7, αφετηρία: Πλατεία Σαρόκο – στάση Κατωμέρι.
Διαβάστε ακόμα:
O αινιγματικός κόσμος του Φασιανού ξεδιπλώνεται στην Άνδρο
