Στην ξηρασία του καλοκαιριού ο πολιτισμός δίνει ανάσα δροσιάς, χείρα ψυχαγωγίας και πνευματικής ανάτασης στους διαμένοντες στο κλεινόν άστυ. Τα πολιτιστικά γεγονότα δεν σταματούν τα βράδια κάτω από τον μενεξεδί ουρανό και το μειωμένο φως των αστεριών· περιορίζονται μεν, τον Αύγουστο, αλλά, κάθε φορά, υπάρχουν μικρές πολιτιστικές νησίδες για εκείνους που θέλουν να δουν και ν’ ακούσουν.

35

Στο Travel.gr προτείνουμε μερικά από τα πολιτιστικά events του τριημέρου 7-9 Αυγούστου, καλύπτοντας μία ευρεία γκάμα τεχνών. Κορωνίδα του φετινού -και ίσως κάθε καλοκαιριού- το Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου παρουσιάζει σημαντικές παραγωγές στην Επίδαυρο, στο Αρχαίο Θέατρο ανάμεσα στα πεύκα και στο Μικρό Θέατρο πλάι στη θάλασσα. Αξιοσημείωτες είναι και οι παραγωγές εκτός του Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου, όπως το θεατρικό έργο των Ιόλης Ανδρεάδη και Άρη Ασπρούλη για τον Μανώλη Χιώτη.

Ακόμα και αν η παρουσίαση θεατρικών και μουσικών γεγονότων έχει περιοριστεί αυτές τις ημέρες ενόψει Δεκαπενταύγουστου τα μουσεία και οι χώροι τέχνης αποτελούν, κάθε φορά, ένα καταφύγιο για όσους θέλουν να βυθιστούν σε έναν χώρο έμπλεο από τέχνη και να εκπαιδεύσουν τον αμφιβληστροειδή τους, να μάθουν, ενώ έξω οι ακτίνες του ήλιου χαϊδεύουν υπομονετικά τα κτίρια. Δύο από τις δεκάδες εκθέσεις που παρουσιάζονται σε μουσεία της πόλης, φέρνουν στο προσκήνιο τον Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη και τον συνθέτη Γιάννη Χρήστου. Δεν απομένει παρά να τις επισκεφτούμε. Πού αλλού μπορούμε να πάμε;

«Αντιγόνη» και «Μήδεια» στην Επίδαυρο

Αύγουστος και Επίδαυρος βαδίζουν χέρι χέρι, σύσσωμοι οι θεατρόφιλοι που έχουν απομείνει στην Αθήνα κατεβαίνουν στο αργολικό θέατρο να γευτούν πολιτισμό στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου. Στο πρόγραμμα αυτού του διημέρου (07-08/08) τίθενται στο επίκεντρο οι τραγωδίες «Αντιγόνη» και «Μήδεια», παρουσιαζόμενες σε διαφορετικές εκδοχές από αυτή της αρχαίας ελληνικής δραματουργίας. Σκοπός, η συνομιλία με το σήμερα και η διεύρυνση των τεχνών.

Αντλώντας έμπνευση από την τραγωδία του Σοφοκλή, «Αντιγόνη», ο Νορβηγός χορογράφος και σκηνοθέτης Άλαν Λουσιέν Όγεν, υπογράφει το ανέβασμα μίας παράστασης που ενώνει την ποίηση της κίνησης με την ποίηση του κειμένου και του προφορικού λόγου. Πυρήνας της παράστασης ο χορός, μέσω αυτού εκφράζονται τα ζητήματα της προκειμένης σοφόκλειας τραγωδίας: το καθήκον, η αξιοπρέπεια, η ηθική, η πολυπλοκότητα της εξουσίας.

Το σώμα σκέφτεται και μιλά μέσα από τα συμπτώματά του, συνεπώς, τι πιο ιδανικό από τον χορό. Πώς εκφράζεται διά του σώματος το ερώτημα τι σημαίνει να ενεργείς όταν ο νόμος και η δικαιοσύνη δεν συμβαδίζουν; Απαντάται στην «Αντιγόνη» του Όγεν, που παρουσιάζεται (07-08/08) σε πανελλήνια πρώτη στο Θέατρο Αρχαίας Επιδαύρου, από την καλλιτεχνική ομάδα παραστατικών τεχνών winter guests την οποία ο Όγεν ίδρυσε πριν από 20 χρόνια και αποτελείται από χορευτές, ηθοποιούς, συγγραφείς και σχεδιαστές. Μαζί τους, σημαντικοί συνεργάτες-χορευτές του Tanztheater Wuppertal της Πίνα Μπάους, με τον Όγεν να είναι από τους πρώτους χορογράφους που προσκλήθηκε να δημιουργήσει ένα νέο, ολοκληρωμένο έργο για την ομάδα μετά τον θάνατο της ιδρύτριάς της.

Εξίσου ενδιαφέρουσα είναι η παράσταση που ανεβαίνει το ίδιο διήμερο (07-08/08) στο Μικρό Θέατρο Αρχαίας Επιδαύρου, αντλώντας έμπνευση από την ευριπίδεια τραγωδία «Μήδεια»: το «I-ONE» Ιβάν Βιριπάγεφ υπό τη σκηνοθετική ματιά του Γκαλίν Στόεφ. Οι ηθοποιοί Αντιγόνη Ντυσέν από την Αυστραλία, Σοφία Κόκκαλη από την Ελλάδα και Καρολίνα Ζέπα από την Πολωνία, μοιράζονται τον πρωταγωνιστικό ρόλο της Τζούντιθ η οποία ζει στην Αμερική του 2050 και διαπράττει την διπλή δολοφονία του θετού της γιου και της Γαλλίδας παιδαγωγού του – η οποία ήταν και ερωμένη του συζύγου της.

Η παράσταση, η οποία παρουσιάζεται σε παγκόσμια πρώτη, συνδέει τα αρχετυπικά μοτίβα της αρχαίας ελληνικής τραγωδίας με τη σύγχρονη φιλοσοφική σκέψη, φουτουριστικές σκηνικές προσεγγίσεις και μια επείγουσα υπαρξιακή διερεύνηση γύρω από την ευθύνη, τη βούληση και τα όρια της ανθρώπινης συνείδησης. Λόγος γίνεται επίσης για την τεχνολογία: το I-ONE –εξού και ο τίτλος της παράστασης– είναι νευρωνικό εμφύτευμα το οποίο υποβάλλεται στην Τζούντιθ για να αναμορφώσει την εγκληματική της συμπεριφορά.

Μανώλης Χιώτης και «κύριος Γκρην» στην Αττική

Μετά το πέρας των παραστάσεων στην Πειραιώς 260, στα τέλη Ιουλίου, και μία εβδομάδα προ του 15αύγουστου οι θεατρικές επιλογές είναι περιορισμένες, αλλά αξίζουν. Η μεγάλη θεατρική επιτυχία του καλοκαιριού, το έργο «MANOLIS / καρδιά σε τέσσερις χορδές» για τη ζωή και τη μουσική του λαϊκού συνθέτη και δεξιοτέχνη του μπουζουκιού, Μανώλη Χιώτη (1921-1970), συνεχίζει τις παραστάσεις του τον Αύγουστο και τον Σεπτέμβριο στο Αίθριο του Κέντρου Πολιτισμού «Ελληνικός Κόσμος, χαρίζοντας στους θεατές μοναδικές στιγμές από την ιστορία του ελληνικού πενταγράμμου.

Ο «MANOLIS» των εξαίρετων Ιόλης Ανδρεάδη και Άρη Ασπρούλη, σε σκηνοθεσία της πρώτης, είχε ανέβει για πρώτη φορά στο Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος το 2024. «Το έργο παρακολουθεί τη ζωή του Μανώλη Χιώτη από τη γέννηση μέχρι το θάνατό του, με σταθμούς-κλειδιά και μεγάλες στιγμές στην καλλιτεχνική του πορεία, αλλά και στην προσωπική του ζωή, εκεί όπου, ιδιωτικά, κρίνεται η επαφή του ανθρώπου με το θείο και το αν ο κάθε άνθρωπος πήρε και έδωσε εκείνο το μερίδιο αγάπης για το οποίο ήταν προορισμένος», αναφέρουν οι συντελεστές για την παραγωγή κατά την οποία ακούγονται σημαντικά τραγούδια όπως «Περασμένες μου αγάπες», «Ηλιοβασιλέματα», «Ο Πασατέμπος», «Το γκαρσόνι», «Σβήσε τη Φλόγα», «Απόψε φίλα με», «Μοιάζεις κι εσύ σαν Θάλασσα», μεταξύ άλλων επιτυχιών του Μανώλη Χιώτη.

Πρωταγωνιστούν οι ηθοποιοί και τραγουδιστές Γεράσιμος Γεννατάς, Πέννυ Μπαλτατζή, Βανέσα Αδαμοπούλου, Αργύρης Αγγέλου, Βασίλης Μαργέτης, Ελένη Μισχοπούλου, Κωνσταντίνος Μουταφτσής, Θάνος Κόνιαρης και οι μουσικοί Παύλος Παφρανίδης, Βαγγέλης Καλαμάρας, Κατερίνα Σεγκούνα-Πλιόγκου, Κωνσταντίνος Σαπούνης και Κώστας Μπουντούρης. Στον ρόλο της μητέρας του Μανώλη Χιώτη η μεγάλη κυρία του ελληνικού τραγουδιού Πίτσα Παπαδοπούλου για περιορισμένο αριθμό εμφανίσεων. Επόμενες παραστάσεις: Αύγουστος (7, 8, 9, 27, 28, 30, 31) και Σεπτέμβριος (3, 4, 5, 6, 10, 11, 12, 13) στις 21:00, στο Αίθριο Κέντρου Πολιτισμού «Ελληνικός Κόσμος», Πειραιώς 254, Ταύρος Αττικής.

Όσοι θέλουν να μείνουν εντός Αττικής αλλά εκτός Αθηνών, μπορούν να πάνε μέχρι το Λαύριο και να παρακολουθήσουν (08/08) στο Τεχνολογικό και Πολιτιστικό Πάρκο, το θεατρικό έργο του Τζεφ Μπάρον, «Κάθε Πέμπτη κύριε Γκρην» σε σκηνοθεσία και μουσική σύνθεση Κώστα Γάκη. Ο Γιώργος Κωνσταντίνου υποδύεται τον μοναχικό Νεοϋρκέζο κύριο Γκρην ο οποίος, μετά την εκδημία της συζύγου του, ζει απομονωμένος στο διαμέρισμά του στο Μανχάταν, όπου τον επισκέπτεται, κάθε Πέμπτη, ο νεαρός Ρος (Θανάσης Πατριαρχέας), εργαζόμενος σε πολυεθνική εταιρεία. Σταδιακά, η τυπική σχέση εξελίσσεται σε ένα ανθρώπινο δεσμό με ουσία, η ανθρώπινη τρυφερότητα προτείνεται ως ουσιαστικό «όπλο» αντίστασης στις θηριωδίες του παρελθόντος και στις αγκυλώσεις του παρόντος. Σημειωτέον ότι η παράσταση στο Λαύριο ανεβαίνει στο πλαίσιο περιοδείας.

Παπαδιαμάντης δια χειρός Μποκόρου στην Εθνική Βιβλιοθήκη

Πώς εικονίζεται η βιωματική σχέση του ζωγράφου Χρήστου Μποκόρου, ήδη από την παιδική του ηλικία, με τα κείμενα του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη; Ένα τέτοιο ερώτημα διερευνάται στην έκθεση «Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης. Ο ίσκιος του» η οποία αποτελείται από 23 προσωπογραφίες του σημαντικού Έλληνα λογοτέχνη. Δημιουργήθηκαν από τον Μποκόρο την τελευταία διετία, με αγαπημένα του υλικά: μεταξύ άλλων, λάδια, κόλλες, παλιά πανιά και υφάσματα, χρησιμοποιημένα ξύλα.

Αφετηρία της έκθεσης είναι η ιστορική φωτογραφία που τράβηξε το 1906 στη Δεξαμενή ο φίλος του Αλ. Παπαδιαμάντη και συγγραφέας, Παύλος Νιρβάνας, παραδίδοντας στους μεταγενέστερους τη μορφή του. Η εν λόγω φωτογραφία παρουσιάζεται στην αρχή της έκθεσης, ενώ στο τέλος της έχει τοποθετηθεί το προγενέστερο έργο «Συντροφιά με τον κυρ Αλέξανδρο» (2011), στο οποίο συναντιούνται νοητά, για πρώτη φορά, ο συγγραφέας με τον ζωγράφο. Στον ενδιάμεσο χώρο παρουσιάζονται οι προσωπογραφίες του Παπαδιαμάντη, κάθε μία συνοδεύεται από σύντομο κείμενο του ζωγράφου, που κατά κάποιον τρόπο αφηγείται την ιστορία του έργου. 

Η έκθεση φιλοξενείται έως τις 31 Αυγούστου στην Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος (Αίθουσα Πολλαπλών Προβολών, 2ος όρ.), στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος. Στην κεντρική προθήκη της έκθεσης παρουσιάζεται επιλογή από χειρόγραφα και εκδόσεις έργων του Παπαδιαμάντη από τις Συλλογές της ΕΒΕ και από την πρόσφατη δωρεά του Κωνσταντίνου Παπαχρίστου ο οποίος επιμελείται την έκθεση.

Μουσική στο ΕΜΣΤ

Θα επισκεπτόσασταν έκθεση για να ακούσετε μουσική; Σαφώς, και το ΕΜΣΤ είναι το κατάλληλο μουσείο. Ο λόγος για την έκθεση «Γιάννης Χρήστου: Εναντιοδρομία» με την οποία το ΕΜΣΤ επιδιώκει να συστήσει στο κοινό μία από τις μεγάλες μορφές της μουσικής πρωτοπορίας του 20ου αιώνα, έναν δημιουργό που σήμερα παραμένει ακόμα ελλειπτικά γνωστός στο καλλιτεχνικά σύμπαν, έναν δημιουργό που «έφυγε» νωρίς, μόλις στα 44 του χρόνια, ακριβώς στη δημιουργική ακμή του.

Η έκθεση δανείζεται τον τίτλο της από ομότιτλο έργο του Γιάννη Χρήστου (1926-1970) και ξετυλίγει την παρουσία του συνθέτη καθώς αυτή εξελίσσεται στον χρόνο. Παρουσιάζονται τεκμήρια όπως αλληλογραφία, φωτογραφίες, παρτιτούρες, βιβλία, φιλοσοφικά κείμενα, χειρόγραφες σημειώσεις και, χάρη στον εξειδικευμένο ηχητικό σχεδιασμό στον χώρο, συγκεντρώνεται ο ηχητικός κόσμος του Χρήστου μέσα από οπτικοακουστικά αποσπάσματα και ηχογραφήσεις ολόκληρων έργων.

Η έκθεση, η οποία θα διαρκέσει έως τις 8 Νοεμβρίου 2026, πραγματοποιείται σε συνεργασία με το Ωδείο Αθηνών και το Αρχείο Γιάννη Χρήστου. Την επιμελείται ο μουσικός-μουσικολόγος και Επιμελητής του Αρχείου Γιάννη Χρήστου, Κωστής Ζουλιάτης, τον εκθεσιακό σχεδιασμό υπογράφει η αρχιτέκτονας Θάλεια Μέλισσα.

Σινεμά κάτω από τ’ αστέρια

Οι καλοκαιρινές βραδιές στην πόλη στολίζονται από τα θερινά σινεμά: οθόνες που ξεπροβάλλουν σε ταράτσες κτιρίων, δίπλα στους δρόμους, μέσα σε κήπους. Πλην των θερινών κινηματογράφων, αγαπημένη συνήθεια των Αθηναίων και δη, εκείνων που μένουν προς τα νότια, είναι, τα τελευταία χρόνια, οι υπαίθριες κινηματογραφικές προβολές «Park your Cinema» που πραγματοποιούνται στο Ξέφωτο του Πάρκου Σταύρος Νιάρχος στο ΚΠΙΣΝ. Το φετινό πρόγραμμα περιλαμβάνει, για τους ενήλικες, μιούζικαλ σε επιμέλεια του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης και, για τα παιδιά, ταινίες με θέμα τη φιλία και την οικογένεια επιλεγμένες από το Παιδικό και Εφηβικό Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου Αθήνας.

Αυτό το διήμερο, το βραβευμένο με οκτώ Όσκαρ «Καμπαρέ» (1972) του Μπομπ Φόσι, μάς ταξιδεύει στο Βερολίνο της δεκαετίας του ’30, την περίοδο που οι Ναζί ανεβαίνουν στην εξουσία. Σκιαγραφείται η παρακμή, η ψευδαίσθηση και η επικείμενη απειλή σε μία ταινία με πρωταγωνίστρια την ηθοποιό και τραγουδίστρια Λάιζα Μινέλι, η οποία απέσπασε το βραβείο Όσκαρ Α΄ Γυναικείου Ρόλου για την ερμηνεία της ως η Αμερικανίδα Σάλι Μπόουλς, τραγουδίστρια στο θρυλικό Kit Kat Klub.

Το «Καμπαρέ» προβάλλεται στις 7 Αυγούστου, την επομένη (08/08), στην οθόνη ξεδιπλώνεται η παιδική ταινία animation «Βίρα τις Άγκυρες» (2017), μεταγλωττισμένη. Η υπόθεση αφορά στο διασωστικό πλοίο Ελάιας το οποίο καλείται να μετακομίσει και να αφήσει πίσω του τους αγαπημένους του φίλους. Η είσοδος σε αμφότερες τις ταινίες είναι ελεύθερη, συστήνεται οι θεατές να έχουν μαζί τους πετσέτα ή κάποιο πανί για το έδαφος.

Από τις κινηματογραφικές προτάσεις του τριημέρου δεν θα μπορούσε να λείπει η ταινία του Πέδρο Αλμοδόβαρ, «Ψηλά τακούνια» (1991) που προβάλλεται σε ψηφιακή επανέκδοση, 35 χρόνια μετά την πρώτη της παρουσίαση. Το μεταμοντέρνο χιουμοριστικό μελόδραμα του πολυβραβευμένου Αλμοδόβαρ μας ταξιδεύει στη Μαδρίτη για να αφηγηθεί την πολύπλοκη σχέση μητέρας-κόρης. Με τις Βικτόρια Αμπρίλ, Μαρίσα Παρέδες και τον Μιγκέλ Μποσέ.

Διαβάστε ακόμα:

Καλοκαίρι με τον Αλέκο Φασιανό στην Κέρκυρα

Είδαμε τις «Βάκχες» στην Επίδαυρο με πρωταγωνιστές τους Tiger Lillies

«Φωνή απ’ τη θάλασσα»: Ταξίδι στον καμβά Ελλήνων ζωγράφων